Thời gian qua, UBND thành phố Hà Nội đã ban hành nhiều văn bản chỉ đạo, yêu cầu các Sở, ngành và UBND các xã, phường tăng cường kiểm tra, xử lý các vi phạm trong hoạt động bến bãi, tập kết, trung chuyển vật liệu xây dựng (VLXD), lắp dựng trạm trộn bê tông, xây dựng công trình trong phạm vi bảo vệ đê điều và khu vực bãi sông. Tuy nhiên, việc khắc phục, xử lý các vi phạm cũ còn rất chậm, chưa triệt để, trong khi vi phạm mới tiếp tục phát sinh, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn đê điều, ảnh hưởng đến dòng chảy, môi trường và tài sản, tính mạng của người dân khi mùa mưa, lũ năm 2026 đã đến.

Theo thống kê của Chi cục Thủy lợi và Phòng, chống thiên tai Hà Nội, trên địa bàn thành phố hiện có tổng số 188 bãi tập kết, trung chuyển VLXD dọc các tuyến sông. Trong 87 bãi đang hoạt động thì có tới 48 bãi không có Quyết định giao đất, Hợp đồng thuê đất với cấp có thẩm quyền; một số bến bãi có hoạt động của xe quá tải trọng cho phép đi trên đê.

Tình trạng tập kết, trung chuyển VLXD với diện tích và chiều cao chất tải lớn vẫn tồn tại ở một số bến bãi, tiềm ẩn nguy cơ sạt lở bờ, bãi sông, công trình bảo vệ bờ và gây ô nhiễm môi trường khu vực lân cận; một số bến bãi xảy ra tình trạng đổ chất thải san lấp mặt bằng, lấn chiếm lòng sông, đóng cọc cừ, đắp bờ quây sát mép bờ sông, gây cản trở trực tiếp đến dòng chảy, thoát lũ;

Các địa phương cần tập trung xử lý dứt điểm vi phạm liên quan đến hành lang bảo vệ đê điều.

Bên cạnh hoạt động bến bãi, tập kết, trung chuyển VLXD, tại khu vực bãi sông trên địa bàn thành phố hiện có 20 đơn vị lắp dựng trạm trộn bê tông không phép, trái phép với 37 trạm trộn. Một số trạm vẫn đang hoạt động, thường xuyên vận chuyển nguyên vật liệu và bê tông ra, vào khu vực bãi sông, ven đê, ảnh hưởng trực tiếp đến an toàn công trình đê điều và dòng chảy khi có mưa, lũ lớn;

Đáng chú ý, tình trạng xây dựng công trình không phép, trái phép trong phạm vi bảo vệ đê điều và khu vực bãi sông vẫn còn diễn ra phổ biến tại nhiều địa phương. Hiện nay, trên địa bàn thành phố đang tồn tại khoảng 875 công trình xây dựng không phép, trái phép tại 30 xã, phường (trung bình mỗi xã, phường có 29,1 công trình vi phạm). Phần lớn các công trình nêu trên được xây dựng trên diện tích đất công, đất nông nghiệp, đất phê duyệt phương án chuyển đổi mục đích sử dụng đất, vi phạm đồng thời quy định của pháp luật về đất đai, trật tự xây dựng, đê điều.

Để kịp thời chấn chỉnh, khắc phục, xử lý các vi phạm; chủ động đảm bảo an toàn đê điều trong mùa mưa, lũ năm 2026, UBND thành phố yêu cầu UBND xã, phường tập trung xử lý vi phạm tập trung xử lý vi phạ liên quan đến các bãi tập kết, trung chuyển VLXD ven sông không có Quyết định giao đất, Hợp đồng thuê đất; Các trạm trộn bê tông ngoài khu vực bãi sông không phép; Các công trình xây dựng không phép, trái phép trong phạm vi bảo vệ đê điều và khu vực bãi sông.

Đối với các địa phương có vi phạm nhiều, phức tạp như xã Hồng Vân, phường Long Biên và phường Lĩnh Nam, cần có biện pháp tuyên truyền, vận động các tổ chức, cá nhân tự tháo dỡ, di chuyển nhằm hạn chế thiệt hại về tài sản; tổ chức đợt cao điểm giải tỏa nếu các tổ chức, cá nhân không tự giác thực hiện sau khi đã được tuyên truyền tháo dỡ; tập hợp báo cáo UBND thành phố nếu có phức tạp cần xin chủ trương chỉ đạo, đề xuất phối hợp với các Sở, ban, ngành để xử lý dứt điểm các vi phạm

Tổng Công ty Điện lực thành phố Hà Nội, các Công ty nước sạch thuộc Thành phố chỉ đạo các Công ty Điện lực, Công ty nước sạch tại địa bàn phối hợp với chính quyền địa phương thực hiện quy trình cắt điện, cắt nước đối với các công trình xây dựng không phép, trái phép theo quy định; không cấp điện, nước cho các công trình xây dựng không phép, trái phép mới phát sinh trong khu vực hành lang bảo vệ đê điều

Sở Xây dựng triển khai cắm biển báo hạn chế tải trọng trên các tuyến đê theo đề nghị của UBND các xã, phường, Sở Nông nghiệp và Môi trường. Phối hợp với Công an Thành phố và các đơn vị liên quan tuần tra, ngăn chặn, xử lý xe có tải trọng vượt quá tải trọng được phép lưu thông trên đê. Chủ trì, phối hợp với UBND các xã, phường và đơn vị liên quan kiểm tra hoạt động bến thủy nội địa đối với tổ chức, cá nhân mở bến bãi tập kết, trung chuyển vật liệu.

Thu hồi giấy phép hoặc đình chỉ hoạt động bến thủy nội địa đối với các bến bãi tập kết, trung chuyển vật liệu vi phạm hành chính về đê điều và phòng, chống thiên tai. Tiếp tục hướng dẫn, kiểm tra UBND các xã, phường thực hiện việc cấp giấy phép, xử lý vi phạm về xây dựng công trình, nhà ở riêng lẻ tại khu vực bãi sông theo đúng quy định, trừ các trường hợp bị nghiêm cấm tại khoản 5 Điều 7 Luật Đê điều (sửa đổi, bổ sung năm 2020 và năm 2025).

Trước mùa mưa lũ, việc rà soát, triển khai đồng bộ giải pháp đảm bảo an toàn hệ thống đê điều là nhiệm vụ đặc biệt quan trọng.

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu khiến mưa lũ ngày càng cực đoan, hệ thống đê điều không chỉ đóng vai trò là công trình hạ tầng thủy lợi mà còn là tuyến phòng thủ an toàn cho người dân sinh sống quanh vùng. Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường, thành phố hiện có hơn 626,5km đê được phân cấp; dọc các tuyến đê có 182 kè lát mái hộ bờ, 291 cống qua đê, cùng hệ thống cửa khẩu, điếm canh đê, kho vật tư và giếng giảm áp.

Những năm qua, trung ương và thành phố đã quan tâm đầu tư, nâng cấp nhiều tuyến đê. Các tuyến đê từ cấp III đến cấp đặc biệt cơ bản bảo đảm khả năng chống lũ theo mực nước thiết kế. Yêu cầu bảo vệ của hệ thống đê cũng ngày càng cao hơn khi Hà Nội phải tính đến quy mô dân số từ hơn 8,5 triệu người hiện nay lên khoảng 14 triệu người vào năm 2045

Các năm 2024, 2025 đã xuất hiện lũ đặc biệt lớn, lập mốc lũ lịch sử mới trên một số tuyến sông như: Sông Cầu, sông Công, sông Tích, sông Bùi; vượt xa mực nước thiết kế, gây tràn đê trên diện rộng và nguy cơ vỡ đê rất cao. Năm 2026, thành phố đã xây dựng phương án hộ đê và bảo vệ trọng điểm xung yếu phòng, chống thiên tai, trong đó đặt ra các kịch bản hộ đê toàn tuyến, ứng phó lũ vượt tần suất thiết kế, phòng, chống lũ rừng ngang, lũ quét và một số loại hình thiên tai khác.

Thành phố yêu cầu thực hiện nghiêm phương châm “4 tại chỗ”, phân rõ trách nhiệm từng cấp, từng ngành. Các xã, phường có đê phải xây dựng phương án hộ đê cấp xã, chủ động xử lý sự cố ngay khi mới phát sinh./.

Nguồn:Hà Nội bảo đảm an toàn hệ thống đê điều trong mùa mưa lũ