Hà Nội: 30°C
Thừa Thiên Huế: 0°C
Hải Phòng: 28°C
TP Hồ Chí Minh: 0°C
Quảng Ninh: 31°C

Kiên Giang: Chiếc đèn măng xông

TP. Rạch Giá (Kiên Giang) nơi tôi đang sống luôn rực rỡ ánh sáng khi về đêm. Ánh sáng tràn ngập những con đường, quán cà phê, căn nhà. Ánh sáng đô thị lung linh gợi cho tôi về thứ ánh sáng đã dần lui vào dĩ vãng, đó là ánh sáng của chiếc đèn măng xông quê tôi.
Kiên Giang tổ chức nhiều hoạt động thu hút du khách Kiên Giang: Dự kiến tổ chức đêm hội áo dài tại TP. Rạch Giá

Những bậc cao niên kể, đèn măng xông xuất xứ bên Tây, có người gọi nó là đèn át đa. Thời chưa có điện, muốn mua một cây đèn măng xông phải tốn gần trăm giạ lúa, nhà nào có điều kiện mới mua để thắp sáng khi nhà có đám tiệc hay dịp tết.

Ngày đó xóm tôi có được vài cây đèn măng xông. Ánh đèn quê mở ra không gian ấm áp tình làng nghĩa xóm. Sau một ngày làm việc vất vả, mọi người tập trung về nhà chú Sáu cuối xóm nói chuyện. Những câu chuyện ruộng vườn, học hành của con cháu được nối dài bên ánh đèn măng xông.

Kiên Giang: Chiếc đèn măng xông
Một chiếc đèn măng xông ngày trước có giá gần trăm giạ lúa.

Ngoại tôi cũng có một cây đèn măng xông, mấy chục năm qua cây đèn vẫn dùng tốt. Cứ rảnh là ngoại mang đèn ra lau chùi, ngắm. Cả cuộc đời ngoại vất vả ngược xuôi, gắn bó với ruộng đồng, dành dụm, ngoại cũng mua được chiếc đèn. Ngoại cưng cây đèn lắm nên việc thay lưới măng xông và đốt đèn đều do ngoại làm. Cái măng xông như một túi lưới nhỏ, khi thay lưới phải cẩn thận vì nếu măng xông rách thì không thể thắp sáng được. Lấy lưới ra, nhúng thêm dầu, sau đó ngoại châm lửa, cái măng xông bắt lửa cháy đen thui, méo mó. Vậy mà, chỉ vài giây sau, nó cháy sáng và tròn đều như quả trứng gà, bắt đầu phát sáng.

Nhà bác Sáu ở đầu xóm cũng có một cây đèn măng xông của người cha quá cố để lại. Trước mỗi buổi cất vó đêm, bác Sáu đều lấy đèn ra bơm thêm dầu. Bọn trẻ con chỉ chờ cơ hội này để vây quanh xem. Chúng tôi thấy bác Sáu châm dầu vào đèn rồi bơm hơi. Sau khi châm lửa, cái măng xông sáng từ từ rồi bất ngờ sáng choang, phát ra âm thanh khè khè vui tai.

Công việc cất vó, giăng câu gắn bó với bác Sáu gần 20 năm và cũng từng ấy năm ánh đèn măng xông miệt mài soi tỏa cho cuộc mưu sinh nhọc nhằn về đêm. Thời chưa có điện, người đi cất vó đêm chỉ mong có cây đèn dầu là tốt lắm, bởi vậy nhà có đèn măng xông là bác Sáu thấy mình may mắn hơn người khác. Túi lưới măng xông nhỏ mà tỏa ánh sáng không thua kém ánh đèn điện bây giờ. Bọn trẻ con tụi tôi phụ bác Sáu cất vó xuống kênh.

Trong lúc chờ cất vó lên, chúng tôi ngồi chụm lại một chỗ nghe bác Sáu kể chuyện. Đêm tối, mấy mái đầu trẻ con chụm vào nhau, lâu lâu lại nghe vài tiếng đập muỗi bộp bộp, tiếng cười thích thú khi nghe được câu chuyện vui của bác Sáu. Quanh năm cất vó, giăng câu kiếm sống, bác Sáu không dư dả nên phải tranh thủ đi soi cá đêm. Công việc này vừa cải thiện bữa ăn vừa giúp bác có thêm thu nhập. Trận mưa hồi chiều làm cá lóc lên bờ ruộng nhiều. Đèn măng xông phát huy công dụng, tỏa ánh sáng rộng khắp bờ mương, bụi cỏ. Sau khi bắt đủ cá, bác Sáu lại bơm thêm dầu cho chuyến đi soi cá đêm mai.

Kiên Giang: Chiếc đèn măng xông
Ánh đèn măng xông soi tỏa cho những cuộc mưu sinh nhọc nhằn về đêm của những nông dân miền Tây.

Xóm tôi ngày ấy vui nhất là khi nhà ai đó đãi tiệc, đám giỗ hay cưới hỏi. Từ chiều bà con tập trung làm cá, lặt rau, vo gạo. Đám tiệc đãi vào ban đêm thường có một, hai chiếc đèn măng xông soi sáng. Chiếc đèn măng xông thường ngày là gia tài đối với nhiều người nhưng hễ nhà nào không có sang mượn hàng xóm là được ngay. Người mượn mua thêm dầu về thắp là được. Thế mới thấy bà con thương nhau, san sẻ cho nhau mọi thứ trong cuộc sống. Cái tình của người ở nông thôn là vậy.

Ngoài sân, mấy cô bác bày biện thức ăn, chén dĩa thì bên trong chú Hai bơm dầu cho đèn cháy đến khi tàn tiệc. Bọn trẻ con vây quanh, thích thú ngắm nhìn vì ngày thường không có ai đem đèn măng xông ra thắp. Đứng xem vậy chứ phải thật cẩn thận, làm bể đèn là ăn đòn như chơi. Đám tiệc vui hơn khi có sự góp mặt của đèn măng xông. Chiếc đèn măng xông đặt giữa phát ra ánh sáng cả một khoảng sân rộng.

Theo thời gian, ánh đèn điện dần thay thế những chiếc đèn quê. Bây giờ, người ta chỉ có thể thấy cây đèn măng xông trong bộ sưu tập của những người đam mê đồ cổ. Nó nhắc con người về một thời đã xa, về thứ ánh sáng chan chứa hồn quê đã lui vào dĩ vãng.

Để tìm lại hồi ức năm xưa, nhiều người tìm về những không gian có thứ ánh sáng hoài cổ này. Đâu đó giữa lòng đô thị vẫn còn tìm thấy chiếc đèn măng xông trong những quán cà phê. Tuy chúng không còn được đốt bằng túi lưới măng xông mà thay thế bằng bóng đèn điện nhưng hình dáng của chiếc đèn măng xông vẫn không thay đổi, vẫn tỏa thứ ánh sáng cho tôi và những người dân quê bao hồi ức ngọt ngào.

Nguồn: Chiếc đèn măng xông

Nguyễn Thế Anh
baokiengiang.vn

Có thể bạn quan tâm

Tin mới nhất

Hậu Giang: Hiệu quả thiết thực từ chương trình cho vay người có công

Hậu Giang: Hiệu quả thiết thực từ chương trình cho vay người có công
Từ khi Nghị quyết số 30/2017/NQ-HĐND ngày 05 tháng 4 năm 2017 của HĐND tỉnh quy định đối tượng cho vay vốn hỗ trợ sản xuất từ nguồn vốn ngân sách địa phương ủy thác qua Ngân hàng Chính sách xã hội (NHCSXH) tỉnh Hậu Giang, đến nay đã giúp hàng ngàn lượt hộ gia đình có công với cách mạng được vay vốn phát triển kinh tế gia đình.

VietinBank thúc đẩy dòng vốn bền vững với sản phẩm Tiền gửi xanh

VietinBank thúc đẩy dòng vốn bền vững với sản phẩm Tiền gửi xanh
Sản phẩm “Tiền gửi xanh” mới được VietinBank ra mắt, bổ sung thêm một sản phẩm mang tính đột phá trong danh mục các sản phẩm, dịch vụ tài chính bền vững Ngân hàng đang cung cấp cho khách hàng doanh nghiệp.

Điểm tin xây dựng - Bất động sản ngày 18/7: Chủ tịch Địa ốc Hoàng Quân Trương Anh Tuấn bị tạm hoãn xuất cảnh

Điểm tin xây dựng - Bất động sản ngày 18/7: Chủ tịch Địa ốc Hoàng Quân Trương Anh Tuấn bị tạm hoãn xuất cảnh
Chủ tịch Địa ốc Hoàng Quân Trương Anh Tuấn bị tạm hoãn xuất cảnh;Cập nhật mới nhất về giá đền bù đất dự án vành đai 2 đoạn qua TP Thủ Đức;Hà Nội sắp có thêm một trung tâm thương mại lớn tại Hà Đông;Điều kiện để bất động sản được đưa vào kinh doanh theo luật mới …là những tin tức xây dựng - bất động sản đáng chú ý

Điểm tin ngân hàng ngày 18/7: Vingroup, Techcombank đề xuất gói cho vay mua nhà xã hội lãi suất 4,8%/năm

Điểm tin ngân hàng ngày 18/7: Vingroup, Techcombank đề xuất gói cho vay mua nhà xã hội lãi suất 4,8%/năm
Agribank bán 28 căn hộ chung cư dự án Cherry Apartment để thu hồi nợ xấu; VPBank vừa tăng lãi suất tiết kiệm tại nhiều kỳ hạn; LPBank công bố Hoàng Đức làm đại sứ thương hiệu; KBank tung gói vay mua nhà lãi suất từ 6,25% một năm…là những tin tức tài chính và ngân hàng nổi bật

Nhận định phiên giao dịch ngày 18/7: Tránh "động thủ" trong các nhịp chỉnh

Nhận định phiên giao dịch ngày 18/7: Tránh "động thủ" trong các nhịp chỉnh
Nhiều rung lắc dữ dội đã xảy ra trong phiên giao dịch ngày 17/7 với biên độ dao động hơn 25 điểm mang lại nhiều cung bậc cảm xúc cho các nhà đầu tư. Chỉ số VN30 cũng biến động rất mạnh cho tín hiệu sẽ có nhịp chỉnh trong phiên ngày 18/7, thời điểm đáo hạn các hợp phái sinh tháng 7.
VÀNG LÀ TIỀN TỆ HAY TÀI SẢN?

VÀNG LÀ TIỀN TỆ HAY TÀI SẢN?

Giá vàng tăng lên mức cao nhất mọi thời đại vào ngày thứ Hai (20/05), khi một loạt các yếu tố từ kỳ vọng hạ lãi suất của Mỹ, các biện pháp kích thích của Trung Quốc đến căng thẳng địa chính trị đã thúc đẩy nhu cầu kim loại quý. Giá vàng đã vượt đỉnh, chạm mức 2450 USD/ounce. Trong nước, giá vàng cũng tăng cao do ảnh hưởng của giá thế giới. Ngân hàng Nhà nước vẫn tiếp tục tiến hành đấu thầu vàng nhằm tăng cung, bình ổn thị trường vàng. Tại phiên đấu thầu lần thứ 8 do Ngân hàng Nhà nước tổ chức sáng ngày 21/05, có 9 ngân hàng và doanh nghiệp mua 7.900 lượng vàng miếng SJC (tương đương gần một nửa quy mô gọi thầu) với cùng mức giá 89,42 triệu đồng mỗi lượng. Một tháng qua, các doanh nghiệp, ngân hàng chi hơn 3.000 tỷ mua vào 35.000 lượng từ Ngân hàng Nhà nước. Trên thế giới coi vàng là một loại tài sản, trong khi ở Việt Nam, vàng lại có những tính chất riêng. Vậy vàng là tiền tệ hay tài sản, hãy cũng theo dõi phân tích của chúng tôi ngay sau đây về vấn đề này.
Cầu treo dành cho người đi bộ không có giá đỡ dài nhất thế giới

Cầu treo dành cho người đi bộ không có giá đỡ dài nhất thế giới

Cuộc thi ảnh, video "Việt Nam hạnh phúc"

Cuộc thi ảnh, video "Việt Nam hạnh phúc"

Những ngôi mộ gió ở Lý Sơn- Phần 2

Những ngôi mộ gió ở Lý Sơn- Phần 2

NORWAY - A Time-Lapse Adventure 4K

NORWAY - A Time-Lapse Adventure 4K

This is a time-lapse video resulting from a 15,000 km (almost 10,000 miles) long road trip and tens of thousands of images taken along the way over the last 5 months. The journey has covered all of Norway’s 19 counties, from the far south to the Russian border in the Northeast. The aim of this 5 minute short film is to show the variety of Norway, everything from the deep fjords in the Southwest, to the moon landscape in the North, the Aurora Borealis (Nothern Lights) and the settlements and cities around the country, both in summer and wintertime. The video shows some of the most scenic places in Norway, such as Lofoten, Senja, Helgelandskysten, Geirangerfjorden, Nærøyfjorden and Preikestolen.
NEW ZEALAND ASCENDING | 8K60

NEW ZEALAND ASCENDING | 8K60

Explore southern New Zealand in a journey from the dry highlands of canterbury to the lush rainforests of the westcoast and the rugged coastlines of the south to the highest peaks of the southern Alps. Captured in incredibly detailed 8K resolution and mastered at 60fps this video is aimed to bring you as close to the scenery as being just on location. Within the production-time of 16weeks, 185000 photos have been taken, 8TB of raw-material shot, over 220 hours of time captured, 8000km driven and over 1000 hours have been spent for post-production.
NOX ATACAMA | 8K

NOX ATACAMA | 8K

The Atacama desert is home to the darkest and cleanest skies in the world. A view to the nightsky rewards with uncountable numbers of stars and fantastic nebulas in one of the most quiet a empty places on earth. Not a single noise distracts from the grand show the nightsky has to offer. The environment is harsh though. Filmed in freezing temperatures, altitudes up to 5000m/16000ft, salt lakes and icy slopes, the Atacama is not friendly to life and equipment. Though it provides without doubt for epic and vast vistas of one of the greatest landscapes on earth.
Milky Way timelapse compilation & relaxation - 4K

Milky Way timelapse compilation & relaxation - 4K

The milky way is such a common subject to shoot for stills and timelapse. While many sequences feature wide-angle shots of our home galaxy, there seem to be lacking many close-ups (medium format, deep-sky timelapse). That's how I made the latter my specialty over the past 4 years, with a hand-crafted workflow that enabled me to produce some of the best detailed/colored time lapses of the milky way on the market for that resolution.
5 Minute Countdown Timer

5 Minute Countdown Timer

Need a 5 minute timer for your next event? Look no further! This timer is perfect for morning services, youth sessions, ceremonies, church meetings, and many other things! Enjoy this nice and simple universal design to fit whatever you need it for.