Lào Cai hiện là một trong những địa phương có diện tích chè lớn ở khu vực Trung du miền núi phía Bắc với diện tích hơn 16.000 ha, sản lượng ước đạt khoảng 129.000 tấn/năm. Những năm gần đây, chè Lào Cai ngày càng khẳng định được chất lượng và thương hiệu. Nhiều hộ trồng chè đã mạnh dạn đầu tư, chuyển đổi sang sản xuất theo hướng an toàn.

Đây được xem là hướng phát triển bền vững cho cây chè, qua đó góp phần bảo vệ sức khỏe người trồng, người tiêu dùng, đồng thời nâng cao thu nhập, hướng tới phát triển nền nông nghiệp bền vững.

Với mục tiêu đẩy mạnh ngành hàng chè hướng tới thị trường châu Âu, UBND tỉnh Lào Cai ban hành văn bản số 8018/UBND-NLN về việc phối hợp với Hiệp hội Chè Việt Nam rà soát và xây dựng kế hoạch sản xuất chè trên địa bàn tỉnh. Trước đó, Hiệp hội Chè Việt Nam có Công văn số 44/HHC-VP/CV ngày 29/6/2026 đề xuất triển khai Chương trình phát triển vùng chè tập trung an toàn, chất lượng cao tại Lào Cai.

Theo Hiệp hội Chè Việt Nam, tình hình xung đột tại khu vực Trung Đông tiếp tục diễn biến phức tạp, ảnh hưởng đến hoạt động xuất khẩu chè sang một số thị trường truyền thống.

Điều này đặt ra yêu cầu cần có giải pháp căn cơ nhằm ổn định sản xuất, chế biến, tiêu thụ và nâng cao giá trị sản phẩm chè. Theo chỉ đạo của UBND tỉnh, Sở Nông nghiệp và Môi trường được giao chủ trì, làm đầu mối kết nối Hiệp hội Chè Việt Nam với UBND các xã vùng chè và các đơn vị liên quan để rà soát, đánh giá toàn diện hiện trạng vùng chè.

Lào Cai tập trung nâng cao chất lượng chè để đáp ứng tiêu chuẩn xuất khẩu sang châu Âu.

Nội dung rà soát tập trung vào việc áp dụng quy trình kỹ thuật, tiêu chuẩn chất lượng; năng lực sản xuất, chế biến, tiêu thụ của doanh nghiệp, hợp tác xã và khả năng liên kết tham gia của người dân. UBND tỉnh giao Sở Nông nghiệp và Môi trường xây dựng kế hoạch quản lý vùng nguyên liệu, bảo đảm đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật để xuất khẩu chè chất lượng cao sang thị trường châu Âu.

Đồng thời, chủ trì xây dựng kế hoạch triển khai Chương trình phát triển ngành hàng chè của tỉnh, xác định rõ mục tiêu, quy mô, nhu cầu kinh phí và trách nhiệm của từng cơ quan tham gia. UBND các xã Mường Khương, Bản Lầu, Cao Sơn, Pha Long, Phong Hải và Tằng Loỏng được yêu cầu rà soát, cung cấp thông tin về diện tích, sản lượng, quy trình kỹ thuật, vật tư đầu vào, tiêu chuẩn chất lượng và tình hình hoạt động của doanh nghiệp, hợp tác xã, cơ sở chế biến và hộ sản xuất chè.

Các địa phương đồng thời tổ chức để doanh nghiệp, hợp tác xã liên kết với người dân trong quản lý nguyên liệu đầu vào và tiêu thụ sản phẩm; tuyên truyền, vận động người dân tham gia chương trình và đề xuất vùng sản xuất phù hợp. UBND tỉnh đề nghị Hiệp hội Chè Việt Nam phối hợp cung cấp thông tin về quy trình kỹ thuật, tiêu chuẩn chất lượng, hướng dẫn sản xuất theo yêu cầu thị trường; kết nối doanh nghiệp, mở rộng thị trường tiêu thụ, đẩy mạnh xúc tiến thương mại và quảng bá thương hiệu chè Lào Cai.

Theo ngành nông nghiệp Lào Cai, trong giai đoạn 2026 - 2030, tỉnh Lào Cai đặt mục tiêu duy trì ổn định diện tích chè 15.800ha, áp dụng quy trình kỹ thuật trong thiết kế, trồng, chăm sóc, chứng nhận chè VietGAP, chè hữu cơ. Thực hiện cải tạo, thâm canh nâng năng suất đạt 10 - 15 tấn/ha/năm, nâng tỷ lệ chế biến chè xanh chất lượng cao từ 15% lên 30 - 40%.

Địa phương từng bước giảm tỷ lệ xuất khẩu sang thị trường dễ tính (các nước vùng Trung Đông và Pakistan), đồng thời tăng tỷ lệ xuất khẩu sang các nước EU, Đông Âu, Đài Loan đạt 20 - 30% sản lượng, chè nội tiêu đạt 30% sản lượng. Việc hướng tới thị trường châu Âu đặt ra yêu cầu cao hơn đối với ngành chè Lào Cai, không chỉ ở chất lượng sản phẩm mà còn ở tính minh bạch của toàn bộ quá trình sản xuất. Từ khâu chăm sóc, thu hái đến sơ chế, mỗi công đoạn đều cần được kiểm soát để hạn chế nguy cơ ảnh hưởng đến chất lượng cuối cùng.

Bên cạnh yếu tố kỹ thuật, sự liên kết giữa người trồng chè, hợp tác xã và doanh nghiệp cũng có vai trò quan trọng trong việc duy trì nguồn nguyên liệu ổn định. Khi các tiêu chuẩn được thực hiện đồng bộ, sản phẩm sẽ có thêm cơ hội nâng cao giá trị thay vì chỉ cạnh tranh bằng sản lượng.

Đối với người trồng, đây cũng là cơ hội thay đổi phương thức sản xuất, nâng cao thu nhập và gắn bó lâu dài với cây chè. Trong quá trình mở rộng thị trường, việc đáp ứng các yêu cầu quốc tế đòi hỏi sự kiên trì và đảm bảo chất lượng từ vùng nguyên liệu đến khâu tiêu thụ. Đây sẽ là nền tảng để chè Lào Cai từng bước khẳng định vị thế trên thị trường ngoài nước, đặc biệt là khu vực châu Âu.

Nguồn:Lào Cai: Rà soát toàn diện vùng chè, đáp ứng tiêu chuẩn xuất khẩu