Theo thống kê của Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Vĩnh Phúc, lượng rác thải phát sinh trên địa bàn toàn tỉnh khoảng 920 tấn/ngày, trong đó ở khu vực đô thị khoảng 350 tấn/ngày, khu vực nông thôn khoảng 570 tấn/ngày. Tỉ lệ thu gom đã đạt trên 75% ở khu vực nông thôn và trên 95% ở khu vực đô thị.

Tuy nhiên, phương pháp xử lý chủ yếu hiện nay là chôn lấp (chiếm khoảng 75%) và đốt bằng các lò đốt rác quy mô nhỏ cấp xã, cơ sở xử lý do tư nhân đầu tư. Hầu hết các bãi chôn lấp và cơ sở xử lý rác thải đang hoạt động hiện nay chưa đáp ứng được quy chuẩn về môi trường.

Có đến 75% lượng rác thải trên địa bàn tỉnh xử lý bằng phương pháp chôn lấp, tác động lớn đến chất lượng môi trường. Ảnh: Thanh Huyền

Thời gian qua, nhằm nâng cao hiệu quả của công tác thu gom, xử lý rác thải UBND tỉnh đã ban hành nhiều cơ chế, chính sách về công tác bảo vệ môi trường, thu gom, vận chuyển, xử lý rác thải như: Quyết định số 55 của UBND tỉnh về quy định quản lý chất thải rắn sinh hoạt trên địa bàn tỉnh; Quyết định số 3421 về ban hành mức giá tạm thời xử lý rác thải sinh hoạt bằng công nghệ đốt trên địa bàn tỉnh; Văn bản số 3217 về tăng cường quản lý thu gọm, vận chuyển và xử lý chất thải trong công tác phòng, chống dịch bệnh Covid-19…

Giai đoạn 2016-2022, ngân sách tỉnh cấp gần 1.870 tỷ đồng cho công tác bảo vệ môi trường, trong đó chủ yếu cho hoạt động quản lý rác thải sinh hoạt, đồng thời, đẩy mạnh công tác xã hội hóa việc thu gom, vận chuyển, xử lý rác. Tính đến nay, toàn tỉnh có 34 doanh nghiệp, 117 hợp tác xã và tổ dịch vụ môi trường với 15 xe ép rác, 15 ô tô, khoảng 1.225 xe đẩy tay, xe máy có gắn thùng tự chế chở rác.

Tuy nhiên theo đánh giả của UBND tỉnh công tác thu gom, xử lý rác thải còn nhiều bất cập. Cụ thể, theo Quyết định số 673 của UBND tỉnh về phê duyệt quy hoạch quản lý chất thải rắn trên địa bàn tỉnh, giai đoạn 2014-2020, Vĩnh Phúc sẽ hình thành 5 khu xử lý chất thải rắn tập trung quy mô liên huyện, 274 điểm tập kết rác thải, 56 lò đốt rác công suất nhỏ quy mô cấp xã.

Đến nay, tỉnh mới triển khai xây dựng được 1 cơ sở xử lý tập trung tại thị trấn Hợp Hòa, huyện Tam Dương sử dụng công nghệ đốt thu hồi nhiệt, tổng công suất xử lý theo thiết kế 150 tấn/ngày chia làm 2 giai đoạn, mỗi giai đoạn là 75 tấn/ngày (thực tế hiện nay cơ sở này đang hoạt động và chỉ đạt công suất xử lý khoảng 75 tấn/ngày). Ngoài ra, hầu hết các bãi chôn lấp, lò đốt rác thải đều đã quá tải, xuống cấp không đáp ứng yêu cầu về bảo vệ môi trường.

UBND tỉnh Vĩnh Phúc chỉ đạo các địa phương nâng cao hiệu quả công tác thu gom, xử lý rác thải, hạn chế tác động tới môi trường

Theo dự báo đến năm 2025 khối lượng phát sinh khoảng 980 tấn/ngày, áp lực lên hệ thống thu gom, xử lý rác sẽ ngày càng gia tăng, đặc biệt là đối với những vùng trung tâm phát triển đô thị, công nghiệp, vùng lõi nằm trong quy hoạch chung đô thị Vĩnh Phúc.

Để giải quyết vấn đề rác thải trên địa bàn tỉnh, UBND tỉnh đã ban hành Quyết định số 3235 về phê duyệt Đề án thu gom, xử lý rác thải sinh hoạt và vệ sinh môi trường trên địa bàn tỉnh đến năm 2025, định hướng đến năm 2030, tổng kinh phí thực hiện đề án khoảng 2.138,3 tỷ đồng, gồm các hạng mục: xây dựng các điểm tập kết trung chuyển; thu gom, vận chuyển, xử lý rác thải; cải tạo phục hồi môi trường các bãi rác cũ; tuyên truyền, tập huấn, xây dựng các mô hình.

Trong năm 2022, tỉnh đặt mục tiêu duy trì tỷ lệ thu gom, xử lý rác đô thị đạt 95%, khu vực nông thôn là 80% và hình thành dịch vụ thu gom, vận chuyển xử lý đồng bộ tại các địa bàn thành phố Vĩnh Yên, huyện Tam Dương, huyện Tam Đảo. Đồng thời, đẩy nhanh tiến độ xây dựng nhà máy xử lý rác thải tại xã Xuân Hòa, huyện Lập Thạch.

Cùng với những nhiệm vụ cần được triển khai, UBND tỉnh đặc biệt nhấn mạnh đến giải pháp ứng dụng khoa học công nghệ được ưu tiên hàng đầu. Tỉnh sẽ ứng dụng công nghệ thông tin trong việc theo dõi, quản lý lộ trình của các phương tiện tham gia hoạt động thu gom, vận chuyển rác thải sinh hoạt trên địa bàn.

Đồng thời, áp dụng công nghệ số và chuyển đổi hình thức thu giá dịch vụ thu gom, vận chuyển rác thải bằng hình thức phù hợp thực tiễn và quy định pháp luật hiện hành nhằm giảm thời gian, chi phí thực hiện của đơn vị cung cấp dịch vụ...

UBND tỉnh yêu cầu các đơn vị liên quan đẩy nhanh tiến độ triển khai khu xử lý chất thải tập trung. Ảnh: BVP

Để nâng cao hiệu quả của việc triển khai đề án trên, thời gian tới, UBND tỉnh Vĩnh Phúc đề nghị các sở, ngành, địa phương thực hiện nghiêm Chỉ thị số 23 của UBND tỉnh về công tác thu gom, xử lý rác thải trên địa bàn tỉnh; UBND các huyện, thành phố phối hợp với Sở TN&MT rà soát, cập nhật các vị trí, địa điểm đầu tư công trình xử lý rác thải sinh hoạt vào kế hoạch sử dụng đất giai đoạn 2021-2025.

Đồng thời, yêu cầu Sở TN&MT kiểm tra công nghệ xử lý rác thải tại Công ty cổ phần Môi trường công nghệ Việt, phối hợp với Sở Xây dựng tiếp tục hỗ trợ các địa phương về pháp lý trong việc xây dựng nhà máy xử lý rác thải; Sở Tài chính khẩn trương rà soát, báo cáo đề xuất điều chỉnh giá dịch vụ thu gom, vận chuyển, xử lý rác thải phù hợp với tình hình thực tế.

Thời gian gần đây, tỉnh Vĩnh Phúc đã có kế hoạch xây dựng nhà máy xử lý rác thải tại địa bàn 2 huyện Bình Xuyên và Lập Thạch, nhưng kế hoạch này chưa được triển khai do một số người dân chưa đồng thuận bởi còn e ngại ô nhiễm, dù cán bộ, chính quyền địa phương giải thích, tuyên truyền nhà máy xử lý rác thải được đầu tư mới, có công nghệ hiện đại, thiết bị tiên tiến sẽ xử lý, khắc phục được những vấn đề ảnh hưởng đến môi trường.

Trong thời gian tới, tỉnh tiếp tục vận động, tuyên truyền, giải thích để việc xây dựng nhà máy xử lý rác hiện đại, quy mô lớn được đồng tình, ủng hộ. Tỉnh chỉ đạo các ngành, địa phương kiên quyết xử lý trường hợp làm ảnh hưởng môi trường vì lợi ích lâu dài của người dân.

Nguồn:Nâng cao hiệu quả triển khai đề án thu gom, xử lý rác thải sinh hoạt