Lào Cai có tiềm năng lớn về khoáng sản với gần 300 mỏ, điểm mỏ thuộc 17 nhóm khoáng sản như: đồng Sin Quyền, sắt Quý Sa, đá vôi trắng (Lục Yên, Yên Bình), nổi bật là Apatit với trữ lượng hàng tỷ tấn, cùng với trên 400 điểm mỏ khoáng sản làm vật liệu xây dựng thông thường. Đây là tài nguyên quan trọng, do đó việc phát triển ngành công nghiệp thăm dò, khai thác, chế biến sâu khoáng sản gắn với sử dụng hợp lý, tiết kiệm, hiệu quả, thân thiện môi trường.

Bảo đảm hài hòa mục tiêu phát triển kinh tế với bảo vệ môi trường là một trong những nhiệm vụ quan trọng của tỉnh trong những năm qua. Tỉnh đã chủ động hoàn thiện cơ chế quản lý, tăng cường giám sát, hướng dẫn doanh nghiệp đổi mới công nghệ và đẩy mạnh công tác phục hồi môi trường sau khai thác nhằm đảm bảo phát triển bền vững.

Tỉnh xác định tập trung phát triển công nghiệp chế biến, chế tạo theo hướng chế biến sâu các sản phẩm và mở rộng, phát triển nhóm ngành công nghiệp sau luyện kim, hóa chất, phân bón gắn với chiến lược khai thác, sử dụng hiệu quả các loại khoáng sản quan trọng đặc biệt là phải hình thành chuỗi sản xuất công nghiệp luyện kim - hóa chất phục vụ cho các dự án trọng điểm quốc gia.

Đối với cơ sở sản xuất hiện có cần tiến hành hiện đại hóa từng phần và đổi mới công nghệ thiết bị ở từng công đoạn, từng bộ phận trong dây chuyền sản xuất tiến tới từng bước hiện đại hóa toàn bộ dây chuyền nhằm nâng cao chất lượng sản phẩm, hạ giá thành, tăng sức cạnh tranh của sản phẩm. Đối với các dự án đầu tư mới cần cân nhắc áp dụng công nghệ hiện đại, tiên tiến phù hợp với từng giai đoạn phát triển, không nhập khẩu công nghệ và thiết bị đã lạc hậu.

Từng bước loại bỏ các công nghệ tiêu hao sử dụng nhiều năng lượng; khuyến khích ưu tiên việc sử dụng các loại công nghệ sạch, ít gây ô nhiễm môi trường. Áp dụng chính sách miễn giảm thuế cho các doanh nghiệp đầu tư­ đổi mới công nghệ, thiết bị, miễn giảm thuế cho phần vốn nghiên cứu đổi mới công nghệ, các sản phẩm đạt tiêu chuẩn chất lượng thay thế hàng nhập khẩu trong một thời gian nhất định.

Tăng cường công tác bảo vệ môi trường trong hoạt động khai thác khoáng sản là nhiệm vụ quan trọng được Lào Cai đẩy mạnh triển khai (Ảnh minh họa).

Tại Kế hoạch Triển khai thực hiện Chỉ thị số 26-CT/TU của Ban Thường vụ Tỉnh ủy về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác quản lý nhà nước về bảo vệ môi trường đối với các dự án khai thác khoáng sản, các dự án quy mô lớn trong các khu, cụm công nghiệp trên địa bàn, đối với công tác bảo vệ môi trường đối với các dự án khai thác khoáng sản, Lào Cai chú trọng kiểm soát chặt chẽ các yêu cầu về môi trường đối với các dự án đầu tư từ khâu phê duyệt dự án thông qua hoạt động thẩm định đánh giá tác động môi trường, cấp giấy phép môi trường;

Nâng cao chất lượng hoạt động thẩm định, đánh giá công nghệ sản xuất để kiểm soát, ngăn chặn hiệu quả việc nhập khẩu công nghệ cũ, lạc hậu, có nguy cơ gây ô nhiễm môi trường trên địa bàn tỉnh, đảm bảo 100% cơ sở khai thác khoáng sản có đầy đủ hồ sơ pháp lý lĩnh vực tài nguyên, môi trường, đầu tư, xây dựng, lập báo cáo công tác bảo vệ môi trường định kỳ và thực hiện nghiêm túc việc ký quỹ cải tạo, phục hồi môi trường sau khai thác khoáng sản.

Đẩy mạnh khai thác, chế biến khoáng sản gắn với bảo vệ môi trường sinh thái theo mô hình chế biến sâu; ứng dụng công nghệ tuyển khô trong khai khoáng và thu hồi phụ phẩm, khí thải để tạo ra sản phẩm mới, hướng tới ứng dụng công nghệ thu hồi năng lượng, như: nghiên cứu, thí điểm công nghệ tuyển khô tại các nhà máy tuyển quặng apatit, đồng, sắt…; chuyển đổi mô hình sản xuất tại các doanh nghiệp công nghiệp hiện hữu theo hướng tận dụng, tái sử dụng, tái chế chất thải, phế liệu, nhằm giải quyết dứt điểm các vấn đề môi trường tồn đọng như bãi thải gyps…

Tập trung giám sát chặt chẽ quy trình, việc thu gom, phân loại, lưu giữ, vận chuyển và xử lý chất thải nguy hại, chất thải rắn công nghiệp thông thường phát sinh từ các cơ sở khai thác khoáng sản, đảm bảo 100% các loại chất thải tại các khu vực mỏ được thu gom, xử lý theo quy định;

Thường xuyên thanh tra, kiểm tra, kịp thời phát hiện và xử lý theo quy định của pháp luật đối với hành vi vi phạm trong bảo vệ môi trường; Kiên quyết đình chỉ, tước quyền sử dụng Giấy phép, thu hồi Giấy phép khai thác khoáng sản, thu hồi chủ trương đầu tư đối với những dự án chậm tiến độ, vi phạm các quy định về tài nguyên, môi trường, đầu tư, xây dựng,...

Tăng cường đầu tư chế biến sâu khoáng sản, nâng cao giá trị sản phẩm, thực hiện nghiêm các quy định về bảo vệ môi trường; giảm dần, tiến tới chấm dứt cấp phép đầu tư đối với các dự án khai thác, tiêu thụ sản phẩm thô. Khuyến khích đầu tư các dự án sản xuất cát nhân tạo đáp ứng nhu cầu xây dựng, tiến tới thay thế cát lòng sông; công nghệ tuyển khô tại các nhà máy tuyển quặng apatit, đồng, sắt./.

Nguồn: Tăng cường công tác bảo vệ môi trường trong hoạt động khai thác khoáng sản