Hiện nay, TP.Đà Nẵng đang từng bước khẳng định hướng đi mới trong phát triển nông nghiệp đô thị bằng việc ứng dụng công nghệ sinh học vào mô hình nông nghiệp hữu cơ. Thay vì phụ thuộc vào phương thức canh tác truyền thống, các giải pháp sinh học như vi sinh vật có lợi, chế phẩm sinh học và công nghệ xử lý môi trường đang được triển khai nhằm cải thiện độ phì nhiêu của đất, kiểm soát sâu bệnh và nâng cao chất lượng nông sản.

Điều này không chỉ giúp giảm thiểu tác động tiêu cực đến hệ sinh thái mà còn tạo ra nguồn thực phẩm an toàn, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường. Bên cạnh đó, việc kết hợp công nghệ sinh học với hệ thống quản lý sản xuất thông minh đã góp phần tối ưu hoá quy trình, tiết kiệm chi phí và nâng cao hiệu quả kinh tế.

Mô hình này cũng mở ra hướng phát triển mới cho nông nghiệp đô thị, phù hợp với đặc thù diện tích hạn chế nhưng yêu cầu chất lượng cao tại Đà Nẵng. Được biết, từ năm 2020 đến nay, Trung tâm Công nghệ Sinh học Đà Nẵng từng bước khẳng định vai trò trong thúc đẩy ứng dụng công nghệ sinh học tại địa phương thông qua xây dựng 10 mô hình ứng dụng tiến bộ kỹ thuật với quy mô từ 200 - 11.000m2.

Các mô hình tập trung vào hướng phát triển nông nghiệp bền vững và kinh tế tuần hoàn, tiêu biểu như canh tác rau hữu cơ theo tiêu chuẩn an toàn, sản xuất phân trùn quế từ bã thải trồng nấm, nuôi ốc bươu đen thương phẩm, trồng măng tây xanh giá trị cao và mô hình aquaponics kết hợp nuôi cá - trồng rau trong hệ tuần hoàn khép kín. Kết quả cho thấy, khoảng 100 hộ nông dân tham gia đã ghi nhận mức tăng thu nhập từ 10-40% đồng thời duy trì việc làm cho hơn 300 lao động địa phương và tạo thêm sinh kế ổn định từ các kết quả nghiên cứu, chuyển giao công nghệ.

Song song đó, trung tâm chú trọng nâng cao năng lực sản xuất thông qua đào tạo, với 42 khóa tập huấn kỹ thuật dành cho gần 2.300 lượt nông dân, tập trung vào các quy trình tiên tiến như trồng nấm an toàn, canh tác hữu cơ và ứng dụng chế phẩm sinh học. Trong hợp tác doanh nghiệp, đơn vị đã ký kết và triển khai 18 hợp đồng nghiên cứu và phát triển (R&D), tư vấn kỹ thuật cho các doanh nghiệp khởi nghiệp, doanh nghiệp nhỏ và vừa trong các lĩnh vực nông sản, dược liệu, thủy sản, nấm, hoa và chăn nuôi đồng thời chuyển giao trực tiếp 5 quy trình, giải pháp công nghệ vào sản xuất.

Lãnh đạo Trung tâm Công nghệ Sinh học Đà Nẵng cho biết, thời gian tới, đơn vị sẽ hoàn thiện hạ tầng phòng thí nghiệm đạt chuẩn GLP/ISO 17025 đồng thời triển khai Hệ thống quản lý thông tin phòng thí nghiệm nhằm số hóa toàn bộ quy trình quản lý mẫu và thiết bị.

Phát triển nông nghiệp công nghệ cao là mục tiêu quan trọng của TP.Đà Nẵng. (Ảnh minh hoạ).

Đây là nền tảng quan trọng để trung tâm vận hành theo chuẩn R&D quốc tế, đủ điều kiện hợp tác với đối tác nước ngoài và công bố kết quả nghiên cứu trên các tạp chí quốc tế. Đến năm 2030, trung tâm đặt mục tiêu phát triển 10-15 sản phẩm thương mại từ hoạt động R&D, trong đó có ít nhất 5 sản phẩm đạt tiêu chuẩn xuất khẩu từ nguồn tài nguyên sinh học đặc thù địa phương.

Đồng thời chuyển giao 15-20 quy trình công nghệ cho doanh nghiệp, startup và hỗ trợ đổi mới công nghệ cho 30-40 doanh nghiệp nhỏ và vừa trong lĩnh vực liên quan. Trung tâm cũng định hướng phát triển mô hình doanh nghiệp spin-off, với ít nhất 2 doanh nghiệp được hình thành từ các kết quả nghiên cứu, góp phần tạo 50-100 việc làm chất lượng cao.

Trong giai đoạn 2025 - 2030, xây dựng 15-20 mô hình ứng dụng khoa học công nghệ tại địa phương; tổ chức 50 khóa tập huấn cho 3.000 lượt nông dân; phát triển quy trình canh tác hữu cơ, bền vững cho các sản phẩm đặc thù. Bên cạnh đó, triển khai các mô hình nông nghiệp thông minh ứng dụng IoT và trí tuệ nhân tạo nhằm giảm chi phí sản xuất, tối ưu tài nguyên và hướng tới giảm 20-25% phát thải khí nhà kính.

Dự kiến hỗ trợ nâng cao thu nhập cho ít nhất 500 hộ dân. Từ lợi thế mở rộng không gian phát triển sau hợp nhất, trung tâm xác định phát triển chuỗi giá trị sâm Ngọc Linh và các dược liệu quý bằng công nghệ sinh học là hướng đi đột phá, từ bảo tồn nguồn gen đến chế biến sâu và xây dựng thương hiệu đạt chuẩn quốc tế.

Đồng thời, mở rộng hợp tác với 20-40 viện nghiên cứu, trường đại học và tổ chức khoa học trong và ngoài nước, hướng đến thu hút dự án quốc tế về sinh kế, môi trường và nông nghiệp bền vững thích ứng biến đổi khí hậu. Việc ứng dụng công nghệ sinh học trong nông nghiệp đã tạo ra bước chuyển đáng chú ý trong cách tiếp cận phát triển nông nghiệp tại Đà Nẵng.

Không chỉ dừng lại ở việc cải thiện năng suất hay chất lượng sản phẩm, các giải pháp sinh học còn góp phần định hình một hệ sinh thái sản xuất hài hoà với môi trường, giảm phụ thuộc vào hóa chất và nâng cao giá trị lâu dài của đất canh tác. Trong bối cảnh đô thị hoá nhanh, mô hình này cho thấy khả năng thích ứng linh hoạt, tận dụng hiệu quả nguồn lực và tạo ra những sản phẩm mang tính cạnh tranh cao.

Đồng thời, việc kết nối sản xuất với tiêu dùng thông qua chuỗi cung ứng minh bạch cũng giúp gia tăng niềm tin của người tiêu dùng đối với nông sản địa phương. Với nền tảng sẵn có, công nghệ sinh học tiếp tục đóng vai trò là công cụ quan trọng để Đà Nẵng phát triển nông nghiệp theo hướng hiện đại, thân thiện môi trường và phù hợp với xu thế tiêu dùng xanh hiện nay.

Nguồn:Ứng dụng công nghệ sinh học phục vụ sản xuất nông nghiệp hữu cơ