Mùa trồng cây đầu năm là thời điểm quan trọng trong thực hiện các mục tiêu phát triển cây xanh, trồng rừng và bảo vệ môi trường, vì vậy Hà Tĩnh đã sớm triển khai nhiều giải pháp nhằm bảo đảm nguồn giống cây trồng chất lượng. Các ngành chức năng chủ động rà soát nhu cầu giống, xây dựng kế hoạch sản xuất, ươm dưỡng phù hợp với từng địa bàn, từng loại cây.

Công tác kiểm soát chất lượng giống được chú trọng từ khâu chọn giống gốc, chăm sóc cây con đến kiểm định trước khi xuất vườn. Bên cạnh đó, địa phương tăng cường hướng dẫn kỹ thuật, khuyến cáo người dân lựa chọn giống có nguồn gốc rõ ràng, thích nghi tốt với điều kiện khí hậu, thổ nhưỡng.

Việc chuẩn bị đầy đủ nguồn giống chất lượng không chỉ góp phần nâng cao tỷ lệ cây sống, sinh trưởng tốt mà còn giúp tiết kiệm chi phí, công chăm sóc cho người trồng. Qua đó, tạo tiền đề để Hà Tĩnh triển khai hiệu quả các phong trào trồng cây đầu năm, gắn với mục tiêu phát triển nông nghiệp, lâm nghiệp bền vững và cải thiện cảnh quan, môi trường sinh thái. Tuy nhiên, trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng phức tạp, thời tiết diễn biến bất thường, việc chủ động nguồn cây giống chất lượng, phù hợp điều kiện sinh thái là yêu cầu cấp thiết, không chỉ cho mục tiêu phủ xanh đất trống, đồi núi trọc mà còn cho chiến lược phát triển nông nghiệp, lâm nghiệp bền vững của địa phương.

Theo chia sẻ của đại diện Công ty TNHH Tân Thanh Phong (xã Phúc Trạch), kế hoạch, từ nay đến hết quý I/2026, doanh nghiệp sẽ cung ứng ra thị trường hơn 2 triệu cây giống các loại, phục vụ nhu cầu trồng rừng sản xuất, trồng cây phân tán và chương trình “Tết trồng cây” tại nhiều địa phương trong và ngoài tỉnh. Lãnh đạo Công ty TNHH Tân Thanh Phong cho biết, năm nay thời tiết bất thường, mưa bão liên tiếp khiến quá trình ươm và chăm sóc cây gặp nhiều khó khăn.

Do đó, đơn vị phải tăng cường đầu tư nguồn lực, siết chặt quy trình kỹ thuật từ khâu chọn giống, làm đất, ươm bầu đến chăm sóc từng giai đoạn sinh trưởng. Mỗi loại cây đều có yêu cầu khác nhau về ánh sáng, độ ẩm, dinh dưỡng nên không thể làm đại trà. Ngoài các cây đặc sản như dó trầm, nhà vườn còn cung ứng nhiều loại cây lấy gỗ và cây bóng mát như: keo, tràm, sao đen, sấu, bằng lăng, xà cừ, phi lao, xoài…

Cây trồng được ươm trong điều kiện môi trường kiểm soát chặt chẽ, đảm bảo sinh trưởng ổn định, bộ rễ khỏe và khả năng thích nghi cao khi đưa ra trồng thực địa. Còn tại HTX Dịch vụ nông lâm nghiệp và môi trường Sơn Hàm (xã Kim Hoa) cũng đã quy hoạch vườn ươm bài bản, phân khu theo từng chủng loại cây để áp dụng các biện pháp chăm sóc phù hợp.

Người dân chuẩn bị cây giống cho vụ trồng rừng đầu năm. (Ảnh: VQ).

Từ khâu chọn giống, xử lý đất, bón phân đến loại bỏ cây không đạt tiêu chuẩn đều được thực hiện nghiêm ngặt. Phục vụ Tết trồng cây 2026, HTX cung ứng ra thị trường hơn 2.000 cây bóng mát như: bằng lăng, sao đen, hoa ban, muồng hoàng yến, sấu… Đây đều là những cây đã được ươm từ 2–4 năm tuổi, có khả năng sinh trưởng tốt, phù hợp trồng tại khu dân cư, cơ quan, trường học. Tuy nhiên, thực tế cho thấy, có những diện tích rừng trồng, cây xanh ở một số địa phương chưa đạt hiệu quả như kỳ vọng, tỷ lệ cây sống thấp, sinh trưởng chậm.

Một trong những nguyên nhân xuất phát từ việc lựa chọn cây giống chưa đảm bảo chất lượng hoặc chưa phù hợp điều kiện đất đai, khí hậu. Nhận thức rõ điều này, các nhà vườn tại Hà Tĩnh đặt chất lượng cây giống lên hàng đầu. Trước khi xuất vườn, cây được tuyển chọn kỹ lưỡng, loại bỏ những cây còi cọc, sâu bệnh, rễ yếu.

Đây không chỉ là trách nhiệm với khách hàng mà còn là uy tín, thương hiệu của chính cơ sở sản xuất. Ngoài cây lâm nghiệp, hiện nay các nhà vườn cũng tập trung cung ứng các loại cây ăn quả đặc sản chất lượng cao, đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế của người dân, nhất là người dân miền núi.

Theo khuyến cáo của ngành chuyên môn, người dân và các chủ rừng cần ưu tiên lựa chọn cây giống có năng suất, chất lượng cao, rõ nguồn gốc. Đối với rừng phòng hộ, đặc biệt là đai rừng ven biển, người trồng cần chọn những loài cây có khả năng chống chịu gió bão, thích ứng với điều kiện khắc nghiệt, đảm bảo đúng chức năng phòng hộ. Tuy vậy, cây giống tốt mới chỉ là điều kiện cần.

Để phát huy hiệu quả lâu dài của các chương trình trồng cây, đặc biệt là phong trào trồng cây đầu xuân, vai trò của chính quyền địa phương và người dân trong khâu chăm sóc sau trồng cần được chú trọng hơn nữa. Các địa phương, đơn vị cần nghiên cứu, lựa chọn giống trồng phù hợp, quy hoạch trồng đúng chỗ, đúng kỹ thuật và chăm sóc phù hợp. Việc bảo đảm nguồn giống chất lượng phục vụ mùa trồng cây đầu năm là nhiệm vụ mang tính lâu dài nhằm mục tiêu đẩy mạnh công tác trồng cây xanh, trồng cây bảo vệ rừng.

Do đó, trong thời gian tới, cùng với việc duy trì công tác kiểm soát chất lượng giống, tỉnh Hà Tĩnh cần tiếp tục đầu tư nâng cao năng lực cho các cơ sở sản xuất giống, đa dạng hóa chủng loại cây trồng phù hợp với từng vùng sinh thái. Đồng thời, tăng cường thanh tra, kiểm tra thị trường giống, kịp thời ngăn chặn và xử lý các trường hợp cung ứng giống kém chất lượng.

Song song đó, việc đẩy mạnh tuyên truyền, hướng dẫn kỹ thuật sẽ giúp người dân nâng cao nhận thức, chủ động lựa chọn giống đạt chuẩn và áp dụng đúng quy trình trồng, chăm sóc. Khi nguồn giống được bảo đảm cả về số lượng lẫn chất lượng, các chương trình trồng cây, trồng rừng sẽ đạt hiệu quả cao hơn, góp phần nâng cao độ che phủ rừng, bảo vệ môi trường và thúc đẩy phát triển kinh tế nông, lâm nghiệp của Hà Tĩnh.

Nguồn:Bảo đảm nguồn giống nâng cao chất lượng cây trồng