Kế hoạch hành động của Chính phủ thực hiện kết luận của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước về công tác phòng, chống bão, lũ, thiên tai cực đoan và biến đổi khí hậu xác định nhiệm vụ cụ thể để các bộ, cơ quan ngang bộ, địa phương xây dựng kế hoạch hành động chi tiết đến cấp cơ sở, đơn vị và tổ chức triển khai thực hiện các chủ trương, bảo đảm sự phối hợp đồng bộ, thống nhất, hiệu quả và hoàn thành đúng tiến độ.

Đồng thời, tạo chuyển biến mạnh mẽ về nhận thức và hành động của các cấp, các ngành, địa phương và toàn xã hội, trong đó xác định công tác phòng, chống thiên tai là một cấu phần của phát triển bền vững, gắn với bảo đảm an ninh con người, an ninh nguồn nước, an ninh lương thực, an ninh năng lượng và ổn định xã hội; tích hợp trong các kịch bản điều hành phát triển, kế hoạch đầu tư công, điều hành sản xuất kinh doanh, thu hút đầu tư, bảo đảm an sinh và bảo vệ đời sống nhân dân; định hướng chuyển mạnh từ ứng phó bị động sang quản trị rủi ro chủ động; từ xử lý hậu quả sang phòng ngừa từ sớm, từ xa; từ chỉ đạo theo mùa vụ sang chuẩn bị thường xuyên; từ cách làm chủ yếu dựa vào kinh nghiệm sang cách làm dựa trên dữ liệu, khoa học, công nghệ, pháp luật, kỷ luật quy hoạch và trách nhiệm của người đứng đầu.

Hạn hán, xâm nhập mặn - loại hình thiên tai gây thiệt hại lớn, nhất là đối với nông nghiệp. Ảnh minh họa.

Kế hoạch nêu rõ, từ nay đến hết năm 2026, Bộ Nông nghiệp và Môi trường xây dựng, trình Thủ tướng Chính phủ ban hành Kế hoạch phòng, chống thiên tai quốc gia giai đoạn 2026-2030; cập nhật kịch bản thiên tai, hướng dẫn cảnh báo theo tác động. Chỉ đạo công tác bảo đảm an toàn đê điều, hồ đập; chủ động ứng phó hạn hán, xâm nhập mặn, lũ quét, sạt lở đất; nâng cao chất lượng dự báo, cảnh báo; chuyển mạnh từ cảnh báo hiện tượng sang cảnh báo tác động, chi tiết đến từng địa bàn.

Phối hợp với các địa phương liên quan rà soát, sắp xếp thứ tự ưu tiên, hoàn thiện danh mục dự án để bảo đảm thực hiện các nhiệm vụ, dự án bảo vệ môi trường, chủ động thích ứng với biến đổi khí hậu thuộc các Đề án do cơ quan này chủ trì tại Chương trình hành động của Ban Chấp hành Trung ương thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV.

Theo Kế hoạch, Bộ Quốc phòng, Bộ Công an, Bộ Xây dựng chuẩn bị lực lượng, phương tiện, phương án cứu hộ, cứu nạn, phối hợp sơ tán dân, bảo đảm an ninh, trật tự tại địa bàn xảy ra thiên tai. Chủ trì, phối hợp với Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia điều động lực lượng vũ trang để chi viện hỗ trợ các lực lượng tại chỗ ứng phó, khắc phục hậu quả thiên tai hoặc để ổn định, duy trì an ninh, trật tự, an toàn xã hội trong trường hợp vượt quá khả năng ứng phó của cấp tỉnh. Rà soát quy chuẩn, tiêu chuẩn xây dựng, thoát nước đô thị, nhà ở an toàn, hạ tầng chống chịu thiên tai.

Kế hoạch của Chính phủ cũng nêu rõ, UBND các tỉnh, thành phố chịu trách nhiệm trực tiếp trước Chính phủ về công tác phòng, chống thiên tai trên địa bàn; Chủ tịch UBND cấp tỉnh trực tiếp chỉ đạo, kiểm tra các địa bàn xung yếu, khu vực có nguy cơ cao xảy ra thiên tai; chỉ đạo UBND cấp xã nắm chắc từng hộ dân, địa bàn và các khu vực có nguy cơ xảy ra thiên tai (lũ quét, sạt lở, ngập lụt, …) để chủ động ứng phó, không bị động, bất ngờ.

Bảo đảm tuyệt đối an toàn tính mạng Nhân dân trong mọi tình huống. Đồng thời, cần xác định rõ các phương án sơ tán khi có tình huống khẩn cấp: Đối tượng ưu tiên sơ tán trước, lộ trình di chuyển phương tiện, lực lượng hỗ trợ; bảo đảm các điều kiện thiết yếu tại nơi trú tránh như nước sạch, thuốc men, điện, vệ sinh môi trường và an ninh trật tự.

Thường xuyên rà soát, cập nhật, tích hợp công tác phòng, chống thiên tai vào kịch bản điều hành tăng trưởng năm 2026. Đồng thời, có phương án cụ thể để duy trì hoạt động và phục hồi nhanh các lĩnh vực trọng yếu khi xảy ra thiên tai, bao gồm các khu công nghiệp, khu kinh tế, cảng biển, sân bay, logistics, du lịch; vùng sản xuất nông nghiệp, thủy sản; hệ thống năng lượng, điện, nước, viễn thông, giao thông, không để sản xuất kinh doanh bị đình trệ kéo dài do tác động của thiên tai…

Trước đó, ngày 4/7/2026, Văn phòng Trung ương Đảng ban hành Thông báo 117 về Kết luận của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại buổi làm việc với đại diện Đảng ủy Chính phủ và các cơ quan liên quan về công tác phòng, chống bão, lũ, thiên tai cực đoan và biến đổi khí hậu từ nay đến hết năm 2026. Một trong những nội dung Kết luận nêu rõ:

Những năm gần đây, diễn biến thiên tai ngày càng phức tạp, không theo quy luật, phạm vi tác động ngày càng rộng, ảnh hưởng lớn đến sản xuất và đời sống nhân dân. Vì vậy, công tác phòng, chống thiên tai trong bối cảnh hiện nay phải được xác định là một cấu phần của phát triển bền vững, gắn với bảo đảm an ninh con người, an ninh nguồn nước, an ninh lương thực, an ninh năng lượng và ổn định xã hội. Công tác này phải được tích hợp trong các kịch bản điều hành phát triển, kế hoạch đầu tư công, điều hành sản xuất kinh doanh, thu hút đầu tư, bảo đảm an sinh và bảo vệ đời sống nhân dân.

Trên cơ sở đó, cần định hướng chuyển mạnh từ ứng phó bị động sang quản trị rủi ro chủ động; từ xử lý hậu quả sang phòng ngừa từ sớm, từ xa; từ chỉ đạo theo mùa vụ sang chuẩn bị thường xuyên; từ cách làm chủ yếu dựa vào kinh nghiệm sang cách làm dựa trên dữ liệu, khoa học, công nghệ, pháp luật, kỷ luật quy hoạch và trách nhiệm của người đứng đầu.

Theo Kết luận của Trung ương, từ nay đến hết năm 2026, tình hình thời tiết, biến đổi khí hậu dự báo tiếp tục diễn biến phức tạp, đặt ra yêu cầu rất cao đối với công tác phòng, chống thiên tai. Hiện tượng El Nino làm gia tăng nguy cơ nắng nóng gay gắt, thiếu nước, hạn hán, xâm nhập mặn, cháy rừng, ảnh hưởng trực tiếp đến sản xuất, sinh kế và đời sống nhân dân. Bên cạnh đó, các hiện tượng cực đoan như bão mạnh, mưa lớn cục bộ tiềm ẩn nguy cơ gây ra lũ quét, sạt lở đất, ngập đô thị, sự cố hồ đập, đê điều. Vì vậy, tuyệt đối không được chủ quan với bất kỳ kịch bản nào, phải chuẩn bị sẵn sàng cho tình huống xấu hơn, nhanh hơn, rộng hơn, phức tạp hơn để chủ động ứng phó, không bị động, bất ngờ…/.

Nguồn:Chủ động ứng phó các loại hình thời tiết, thiên tai