Thời gian qua, tỉnh Lạng Sơn đang triển khai các giải pháp nhằm gắn kết công tác bảo vệ môi trường với chương trình xây dựng nông thôn mới, xem đây là nền tảng quan trọng để phát triển bền vững. Tại các địa phương, chính quyền tích cực tuyên truyền, nâng cao nhận thức cho người dân về vai trò của môi trường trong đời sống và sản xuất. Các mô hình thu gom, phân loại rác thải tại nguồn được nhân rộng, góp phần giảm thiểu ô nhiễm.

Bên cạnh đó, hệ thống hạ tầng như bãi xử lý rác, công trình nước sạch, nhà tiêu hợp vệ sinh được đầu tư cải thiện rõ rệt. Các phong trào như “Ngày Chủ nhật xanh”, “Đường làng ngõ xóm sạch đẹp” thu hút đông đảo người dân tham gia, tạo sự lan tỏa tích cực trong cộng đồng.

Nhờ những nỗ lực này, diện mạo nông thôn Lạng Sơn ngày càng khởi sắc, cảnh quan môi trường được cải thiện, góp phần nâng cao chất lượng các tiêu chí nông thôn mới và đời sống người dân. Sau nhiều năm nỗ lực, cố gắng, đến hết tháng 6/2025 (trước khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp), toàn tỉnh có 109/175 xã đạt tiêu chí môi trường.

Việc các xã hoàn thành tiêu chí môi trường góp phần quan trọng vào việc xây dựng nhiều vùng nông thôn trên địa bàn tỉnh xanh - sạch - đẹp, an toàn, đáng sống. Để việc triển khai công tác bảo vệ môi trường nói chung, trong đó có từng bước thực hiện tiêu chí môi trường đảm bảo liền mạch, thường xuyên, tỉnh đã chủ động triển khai các biện pháp cụ thể.

Ngày 13/12/2025, UBND tỉnh đã ban hành Chỉ thị số 12 về việc tăng cường công tác vệ sinh môi trường trên địa bàn tỉnh. Trong đó, chỉ đạo các sở, ban, ngành, UBND các phường, xã trên địa bàn tỉnh tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện công tác duy trì vệ sinh môi trường; tập trung thực hiện các nội dung, chỉ tiêu về tỷ lệ thu gom, xử lý chất thải rắn sinh hoạt…

Cùng với đó, UBND tỉnh đã ban hành Kế hoạch số 17 ngày 21/1/2026 về tổ chức Lễ phát động “Tết trồng cây đời đời nhớ ơn Bác Hồ” và ra quân làm đường giao thông nông thôn, thuỷ lợi, nước sinh hoạt, vệ sinh môi trường. Thực hiện chỉ đạo của UBND tỉnh, các xã, phường đã tập trung triển khai thực hiện.

Các mô hình bảo vệ môi trường tại Lạng Sơn được triển khai sâu rộng.

Lãnh đạo UBND xã Cai Kinh cho biết, để đảm bảo công tác vệ sinh môi trường, tháng 2/2026, UBND xã đã tổ chức lễ ra quân tổng vệ sinh môi trường, phát động phong trào thi đua “Ngày Chủ nhật vì môi trường sáng, xanh, sạch, đẹp”. Kết quả, xã huy động gần 2.000 ngày công để thực hiện vệ sinh môi trường, phát quang đường làng, ngõ xóm với chiều dài trên 34 km; trồng mới 2.500 cây chuỗi ngọc, 10 cây mắc ca và 800 cây keo.

Trước đó, ngày 29/12/2025, Phó Thủ tướng Chính phủ Trần Hồng Hà ký Quyết định số 51 về ban hành bộ tiêu chí quốc gia về xây dựng NTM giai đoạn 2026 - 2030 (có hiệu lực thi hành từ 15/2/2025). Trong đó tiêu chí môi trường và cảnh quan nông thôn có 5 chỉ tiêu liên quan đến: thu gom, xử lý chất thải; thoát nước, xử lý nước thải; cảnh quan, không gian xanh - sạch - đẹp, an toàn; xử lý chất lượng nước…

Hiện nay, các bộ, ngành đang hoàn thiện hướng dẫn, từ đó UBND các tỉnh, thành phố cụ thể hoá bộ tiêu chí phù hợp điều kiện thực tế địa phương. Cùng với xã Cai Kinh, tại xã Châu Sơn đã chủ động xây dựng kế hoạch triển khai các nội dung liên quan đến công tác bảo vệ môi trường.

Trong đó, xã tập trung đẩy mạnh tuyên truyền, vận động người dân tích cực chung sức thực hiện. Theo chia sẻ của người dân thôn Quang Hoà, xã Châu Sơn, thực hiện quy định của xã, thôn, hằng tháng gia đình tôi đều tham gia tổng vệ sinh môi trường trên địa bàn thôn 2 lần.

Ngoài việc tổ chức quét dọn đường làng, ngõ xóm, các hộ dân khác trong thôn còn tham gia nạo vét, khơi thông rãnh thoát nước; chăm sóc, cắt tỉa hàng rào cây xanh, hoa cũng như chủ động dọn dẹp, giữ vệ sinh khu vực nhà ở. Không chỉ người dân tại thôn Quang Hoà, người dân các thôn khác của xã Châu Sơn cũng tích cực tham gia chung tay bảo vệ môi trường.

Bảo vệ môi trường trong sản xuất nông nghiệp cũng được người dân tích cực thực hiện.

Lãnh đạo UBND xã Châu Sơn cho biết: Từ đầu năm 2026 đến nay, xã đã huy động được gần 1.700 công lao động của người dân để tham gia bảo vệ môi trường, làm giao thông, thuỷ lợi, chăm sóc cây xanh… Từ đó góp phần củng cố diện mạo nông thôn ngày một xanh, sạch, đẹp hơn cũng như từng bước hoàn thành tiêu chí liên quan đến môi trường trong xây dựng NTM.

Bên cạnh đó, các xã, phường khác trên địa bàn tỉnh cũng xây dựng kế hoạch, tổ chức ra quân bảo vệ môi trường. Trong 3 tháng đầu năm 2026, các xã, phường trên địa bàn tỉnh đã huy động trên 200.000 công lao động để tham gia làm giao thông, thuỷ lợi, vệ sinh môi trường.

Qua đó đã quét dọn, thu gom, xử lý hơn 1.500 m3 đất đá, rác thải tại các khu dân cư tập trung, các tuyến kênh mương thuỷ lợi và khu vực công cộng… Việc lồng ghép bảo vệ môi trường vào xây dựng nông thôn mới tại Lạng Sơn đã mang lại nhiều kết quả tích cực, không chỉ cải thiện điều kiện sống mà còn tạo nền tảng cho phát triển kinh tế – xã hội lâu dài.

Trong giai đoạn tới, để duy trì và nâng cao các tiêu chí đã đạt được, địa phương tiếp tục đẩy mạnh công tác tuyên truyền, đổi mới phương thức quản lý và huy động sự tham gia của toàn xã hội. Đặc biệt, việc ứng dụng khoa học công nghệ trong xử lý chất thải, phát triển các mô hình kinh tế xanh, tuần hoàn sẽ được chú trọng hơn nữa. Bên cạnh đó, Lạng Sơn cũng chú trọng xây dựng các cơ chế, chính sách khuyến khích doanh nghiệp và người dân tham gia vào các hoạt động bảo vệ môi trường, như hỗ trợ phát triển sản xuất nông nghiệp sạch, thân thiện với môi trường hay ưu tiên các dự án đầu tư xanh.

Việc tăng cường kiểm tra, giám sát và xử lý nghiêm các hành vi gây ô nhiễm cũng đóng vai trò quan trọng trong việc giữ vững các tiêu chí đã đạt được. Song song với đó, công tác đào tạo, nâng cao năng lực cho đội ngũ cán bộ cơ sở được quan tâm, nhằm đảm bảo việc triển khai các chương trình môi trường hiệu quả, đúng hướng.

Đặc biệt, việc nhân rộng các mô hình hay, cách làm sáng tạo từ cơ sở sẽ góp phần tạo nên sức lan tỏa mạnh mẽ trong toàn tỉnh. Khi các giải pháp được thực hiện đồng bộ và bền bỉ, nhận thức và hành động của cộng đồng sẽ ngày càng chuyển biến tích cực, hình thành thói quen sống thân thiện với môi trường. Đây chính là yếu tố then chốt giúp Lạng Sơn không chỉ giữ vững mà còn nâng cao chất lượng các tiêu chí nông thôn mới trong giai đoạn mới.

Nguồn:Chú trọng tiêu chí bảo vệ môi trường trong xây dựng nông thôn mới