Theo đó, UBND tỉnh Nghệ An ban hành Quyết định số 3207/QĐ-UBND phê duyệt điều chỉnh Phương án ứng phó với tình huống khẩn cấp đập, hồ chứa thủy điện Bản Vẽ. Quyết định này có hiệu lực thi hành từ ngày ký và thay thế Quyết định số 2703/QĐ-UBND ngày 25/8/2025 của UBND tỉnh.

Theo Phương án điều chỉnh vừa được phê duyệt, nhiệm vụ vận hành quan trọng trong mùa lũ của thủy điện Bản Vẽ là bảo đảm an toàn tuyệt đối cho công trình đầu mối trước mọi trận lũ có chu kỳ lặp lại lên đến 5.000 năm (không để mực nước hồ vượt mực nước lũ kiểm tra ở cao trình 204,76 m), đồng thời góp phần giảm lũ cho hạ du, bảo đảm hiệu quả cấp nước và phát điện.

Phương án ứng phó khẩn cấp năm 2026 đã cập nhật bản đồ ngập lụt lưu vực sông Cả, đưa ra đánh giá tác động chi tiết đối với 4 kịch bản khẩn cấp. Kịch bản D1 (Xả lũ thiết kế P = 0,1%): Hồ Bản Vẽ xả lũ với lưu lượng đỉnh lũ đến 7.770 m³/s (mực nước hồ 202,24 m). Phạm vi ảnh hưởng trực tiếp gồm 67 xã thuộc tỉnh Nghệ An và 16 xã thuộc tỉnh Hà Tĩnh với tổng diện tích ngập 116.026,01 ha.

Kịch bản D2 (Xả lũ kiểm tra P = 0,02%): Hồ Bản Vẽ xả lũ với lưu lượng đỉnh lũ đến 10.500 m³/s (mực nước hồ 204,76 m). Phạm vi ảnh hưởng ngập lụt gồm 68 xã/phường thuộc tỉnh Nghệ An và 16 xã/phường thuộc tỉnh Hà Tĩnh với tổng diện tích ngập 123.361,10 ha. Kịch bản D3 (Vỡ đập ngày nắng): Sự cố mất ổn định kết cấu đập xảy ra trong điều kiện thời tiết nắng không có mưa. Phạm vi ảnh hưởng ngập lụt gồm 39 xã thuộc tỉnh Nghệ An và 12 xã thuộc tỉnh Hà Tĩnh với tổng diện tích ngập 43.800,09 ha.

Kịch bản D4 (Vỡ đập ngày mưa P = 0,02%): Tình huống nguy hiểm nhất khi xảy ra vỡ đập liên hoàn hệ thống hồ chứa trên lưu vực trong trận lũ kiểm tra. Phạm vi ngập lụt lan rộng đến 69 xã/phường thuộc tỉnh Nghệ An và 16 xã/phường thuộc tỉnh Hà Tĩnh với tổng diện tích ngập lên tới 134.138,76 ha. Tùy thuộc vào diễn biến thời tiết, lưu lượng nước về hồ và tình trạng kỹ thuật của đập, tình huống khẩn cấp được chia thành 4 cấp báo động.

Công trình thủy điện Bản Vẽ. (Ảnh: BMA).

Tại công trình đầu mối: Công ty Thủy điện Bản Vẽ chịu trách nhiệm thực hiện nghiêm túc phương châm "4 tại chỗ" (Chỉ huy tại chỗ, lực lượng tại chỗ, vật tư/phương tiện tại chỗ, hậu cần tại chỗ). Đơn vị phải duy trì trực 24/24h, bảo đảm hệ thống cảnh báo còi hú, thông tin liên lạc thông suốt và sẵn sàng vật tư dự phòng xử lý sự cố. Tại khu vực hạ du: Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự tỉnh chủ trì điều phối lực lượng quân sự, công an, y tế và chính quyền các địa phương. Phương án sơ tán dân được thực hiện theo nguyên tắc "5 tại chỗ", ưu tiên sơ tán người dân tại các khu vực ngập sâu đến điểm an toàn kiên cố (trụ sở UBND, trường học, nhà văn hóa).

Công ty Thủy điện Bản Vẽ có trách nhiệm phát tin cảnh báo qua còi hú, tin nhắn SMS, email, điện thoại tới Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự tỉnh, các địa phương và đơn vị liên quan. UBND các xã, phường hạ du chủ động chuyển tin báo nhanh nhất đến người dân thông qua còi hú, kẻng, loa phóng thanh và hệ thống thông tin cơ sở.

UBND tỉnh giao các cơ quan chuyên môn và Công ty Thủy điện Bản Vẽ kịp thời thông báo diễn biến xả lũ và các tình huống khẩn cấp cho UBND tỉnh Hà Tĩnh để phối hợp chỉ đạo phòng chống ngập lụt hiệu quả tại 16 xã/phường khu vực hạ lưu sông Cả thuộc tỉnh Hà Tĩnh. UBND tỉnh giao Sở Công Thương chủ trì, phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường cùng các Sở, ngành, địa phương thường xuyên đôn đốc, kiểm tra việc triển khai thực hiện Phương án. Đồng thời, Công ty Thủy điện Bản Vẽ và Sở Công Thương chịu trách nhiệm hoàn toàn trước pháp luật và UBND tỉnh về tính chính xác, hợp pháp của hồ sơ và dữ liệu tham mưu.

Phương án điều chỉnh được phê duyệt nhằm bảo vệ an toàn tuyệt đối cho công trình đầu mối thủy điện lớn nhất khu vực Bắc Trung Bộ, đồng thời chủ động các biện pháp ứng phó, di dời, bảo vệ tính mạng và tài sản cho người dân tại 85 xã, phường thuộc hai tỉnh Nghệ An và Hà Tĩnh.

Thủy điện Bản Vẽ (nằm trên địa bàn xã Yên Na, tỉnh Nghệ An) do Tổng công ty Phát điện 1 (EVNGENCO1) làm chủ sở hữu và Công ty Thủy điện Bản Vẽ trực tiếp quản lý vận hành. Đây là công trình thủy điện cấp đặc biệt có công suất 320 MW, dung tích toàn bộ hồ chứa đạt 1.834,6 triệu m³, dung tích hữu ích 1.383 triệu m³ và chiều cao đập lớn nhất 135 m.

Nguồn: Điều chỉnh kịch bản ứng phó sự cố đập, hồ chứa thủy điện Bản Vẽ