Theo Chi cục Chăn nuôi và Thú y (Sở Nông nghiệp và Môi trường), Gia Lai có điều kiện tự nhiên thuận lợi để phát triển nghề nuôi yến, nhất là ở khu vực ven biển, gần sông, hồ. Bên cạnh đó, quần thể yến đảo tại bán đảo Phương Mai tạo nguồn giống tự nhiên cho nghề nuôi yến phát triển. Không chỉ mang lại giá trị kinh tế cao, nghề nuôi yến còn thúc đẩy hoạt động chế biến, kinh doanh, tạo việc làm và từng bước xây dựng thương hiệu yến sào phục vụ thị trường trong nước, xuất khẩu.

Hiện toàn tỉnh có 14 cơ sở sản xuất, sơ chế và kinh doanh yến sào được cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện an toàn thực phẩm; nhiều doanh nghiệp liên kết thu mua yến thô của người nuôi với giá từ 10-25 triệu đồng/kg, góp phần nâng cao giá trị sản phẩm địa phương. Theo đánh giá của ngành chăn nuôi, mặc dù chi phí đầu tư ban đầu lớn và thời gian dẫn dụ chim kéo dài nhưng khi ổn định, nhà yến có thể khai thác trong nhiều năm với chi phí vận hành thấp, mang lại hiệu quả kinh tế cao.

Nghề nuôi chim yến trở thành động lực phát triển kinh tế quan trọng khi các địa phương quy hoạch bài bản khu vực nuôi, hạn chế tác động đến môi trường.

Tuy nhiên, nghề nuôi yến phát triển chủ yếu tự phát, nhiều nhà yến hình thành trong khu dân cư, gây khó khăn cho quản lý quy hoạch, quản lý kê khai hoạt động nuôi, vệ sinh môi trường, phòng, chống dịch bệnh và kiểm tra tiếng ồn do nhiều loa dẫn dụ lắp trên tầng cao, khó xác định cường độ phát. Theo Hiệp hội Yến sào tỉnh Gia Lai, khoảng 50% số nhà yến hiện nằm trong khu dân cư; trong đó gần 80% được cải tạo từ nhà ở, gây khó khăn trong quản lý quy hoạch, kiểm soát tiếng ồn từ thiết bị dẫn dụ, vệ sinh môi trường, phòng chống dịch bệnh và kê khai hoạt động chăn nuôi.

Trước thực tế đó, HĐND tỉnh Gia Lai ban hành Nghị quyết số 53/2026/NQ-HĐND quy định khu vực không được phép chăn nuôi và vùng nuôi chim yến trên địa bàn tỉnh. Theo quy định, vùng nuôi chim yến phải nằm ngoài khu vực không được phép chăn nuôi; đối với các nhà yến nằm trong khu dân cư hoặc cách khu dân cư dưới 300 m, việc sử dụng thiết bị phát âm thanh dẫn dụ phải tuân thủ nghiêm các quy định của Nghị định số 13/2020/NĐ-CP nhằm hạn chế ảnh hưởng đến đời sống người dân.

UBND tỉnh Gia Lai quy định kèm theo danh sách khu vực không được phép chăn nuôi trên địa bàn tỉnh. Đây được xem là cơ sở pháp lý quan trọng để địa phương kiểm soát việc phát triển nhà yến, hạn chế tình trạng xây dựng tự phát trong khu dân cư, đồng thời tạo điều kiện cho nghề nuôi chim yến phát triển theo hướng bền vững. Một số vùng đô thị đặc biệt hoàn toàn cấm hoạt động nuôi chim yến như toàn bộ các phường Quy Nhơn, Quy Nhơn Nam, Pleiku. Tại những xã, phường khác, vùng cấm chăn nuôi được quy định cụ thể theo danh sách.

Nghị quyết cũng nêu rõ, đối với các nhà yến đã hoạt động nhưng không đáp ứng điều kiện về vùng nuôi, chủ cơ sở phải giữ nguyên hiện trạng, không được cơi nới, mở rộng. Đặc biệt, những nhà yến nằm trong khu dân cư hoặc cách khu dân cư dưới 300 m sẽ không được sử dụng loa phóng phát âm thanh để dẫn dụ chim yến. Quy định này nhằm giảm thiểu ô nhiễm tiếng ồn, bảo đảm môi trường sống cho người dân nhưng vẫn tạo điều kiện để các cơ sở hiện hữu tiếp tục hoạt động theo quy định chuyển tiếp của pháp luật.

Gia Lai quy định cụ thể khu vực không được phép nuôi chim yến.

Triển khai Nghị quyết số 53/2026/NQ-HĐND, nhiều địa phương đã tăng cường tuyên truyền, hướng dẫn người nuôi thực hiện các quy định về tiếng ồn, vệ sinh thú y và phòng, chống dịch bệnh. Phường Hoài Nhơn Bắc là một trong những địa bàn có nghề nuôi yến phát triển với 190 hộ nuôi, sản lượng hơn 1,1 tấn yến thô/năm, doanh thu khoảng 17 tỷ đồng/năm. Địa phương yêu cầu các hộ chấp hành quy định về tiếng ồn, vệ sinh môi trường; đồng thời rà soát vùng nuôi, hạn chế phát sinh nhà yến mới...

Tại phường Ayun Pa với gần 120 hộ nuôi, chính quyền địa phương đẩy mạnh phổ biến các quy định mới theo Nghị quyết số 53/2026/NQ-HĐND. Theo đó, các hộ dân được thông tin về quy định đối với khu vực được phép và không được phép nuôi chim yến; trách nhiệm của tổ chức, cá nhân trong quá trình hoạt động; các yêu cầu về bảo vệ môi trường, phòng - chống dịch bệnh, trật tự đô thị và việc sử dụng âm thanh dẫn dụ chim yến.

Chi cục Chăn nuôi và Thú y Gia Lai cho biết, tỉnh định hướng phát triển có chọn lọc vùng nuôi yến trên cơ sở điều kiện tự nhiên, nhất là khu vực trung du, miền núi. Ngành chăn nuôi sẽ phối hợp với các chuyên gia đầu ngành nghiên cứu, đánh giá vùng có điều kiện sinh thái, thổ nhưỡng phù hợp để tham mưu quy hoạch vùng nuôi yến theo hướng bền vững./.

Nguồn: Gia Lai: Kiểm soát vùng nuôi chim yến, hạn chế tác động tới môi trường