Thông tin từ Viện Kinh tế Xã hội TP.Cần Thơ, hiện chợ nổi Cái Răng (quận Cái Răng) có trên 40 hộ sinh sống cùng 250 - 300 ghe, tàu mua bán giao dịch hàng ngày. Mỗi ngày, có khoảng 1 tấn rác phát sinh từ các hoạt động buôn bán, du lịch ở chợ nổi Cái Răng.

Trong khi đó, các hộ dân sinh sống, buôn bán ở chợ hiện chỉ mới trang bị khoảng 100 thùng chứa rác loại 60 lít. Còn địa phương cũng bố trí các thùng rác loại từ 120 - 260 lít ở trên bờ để đưa rác từ chợ nổi tập kết và giao rác cho đơn vị vận chuyển, xử lý nhưng không thu phí. Kết quả kiểm toán rác của dự án tại khu vực chợ nổi Cái Răng cho thấy, có tới 37% rác thải ở khu vực chợ nổi Cái Răng là rác nhựa và hiện có khoảng 25% hộ dân sống trên sống ở khu vực chợ nổi còn thải rác trực tiếp xuống sông.

Hoạt động thương mại, du lịch tại chợ nổi Cái Răng phát triển mạnh mẽ, kéo theo thách thức trong công tác xử lý rác thải.

Cồn Sơn (quận Bình Thủy) hiện có 76 hộ sinh sống, là điểm du lịch cộng đồng nổi tiếng ở Cần Thơ. Trước sự gia tăng của lượng lớn rác thải, các hộ dân tại đây đã trang bị các thùng chứa rác thải sinh hoạt. Chính quyền địa phương trang bị thùng chứa rác công cộng ven đường, tổ chức thu gom rác và đưa vào đất liền xử lý. Đồng thời thực hiện nhiều mô hình như hạn chế sử dụng túi nilon, giảm sử dụng chai nhựa, phân loại, tái chế rác thải nhựa; vận động khách du lịch giảm thiểu sử dụng đồ nhựa một lần...

Tuy nhiên, ở cồn Sơn, vẫn còn một số bất cập trong xử lý rác thải. Đặc biệt là các loại rác không tái chế được như ống hút, hộp xốp… Nhiều hộ người dân vẫn phải đốt rác. Ngoài ra, quá trình vận chuyển rác thải từ cồn Sơn vào bờ còn rơi vãi xuống sông và chưa kịp thời. Kinh phí địa phương không đủ để duy trì việc hỗ trợ dụng cụ đựng rác, thuê thu gom rác và vớt rác trên sông…

Nhằm giảm thiểu rác thải nhựa phát sinh trong hoạt động du lịch cũng như nâng cao hiệu quả công tác thu gom, xử lý rác thải tại hai điểm du lịch thu hút đông khách du lịch nhất TP Cần Thơ này, nhiều ý kiến tại Hội thảo tham vấn cho Dự án “Vì sông Mekong không rác - thí điểm mô hình kinh tế tuần hoàn tại các chợ nổi ở Cần Thơ” đã được đưa ra.

Du lịch cộng đồng tại cồn Sơn là một trong những điểm thu lịch thu hút đông đảo du khách, vì vậy công tác bảo vệ môi trường tại khu vực này được địa phương chú trọng. Ảnh: Ái Lam

Trong đó, tập trung tới các giải pháp chính quyền địa phương, ngành chức năng cần tăng cường công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức cho từng đối tượng, từng khu vực về bảo vệ môi trường bằng nhiều hình thức khác nhau. Đẩy mạnh tuyên truyền bỏ rác đúng chỗ, không vứt rác bừa bãi; thực hiện các mô hình phân loại rác tại nguồn, hướng dẫn ủ rác thành phân hữu cơ; tuyên truyền hạn chế sử dụng túi ni - lông trong sinh hoạt.

Trang bị thêm thùng đựng rác, tàu thuyền thu gom rác trên sông phù hợp với thực tế từng địa phương; xây dựng lò đốt rác công suất nhỏ tại cồn Sơn; cải tạo cơ sở hạ tầng đường nội bộ tạo điều kiện thuận lợi cho công tác thu gom, vận chuyển rác thải trên cồn; tập huấn, hướng dẫn người dân tái chế sản phẩm từ nhựa, chai lọ đã qua sử dụng.

Tại cồn Sơn, đầu tháng 6 vừa qua, các hộ kinh doanh du lịch cùng Phòng Cảnh sát môi trường, Công an thành phố Cần Thơ phối hợp tổ chức lễ ký kết ra mắt mô hình "Người dân cồn Sơn nói không với rác thải nhựa". Mô hình sẽ được triển khai lâu dài với các hoạt động nổi bật như: tổ chức hội thảo, tuyên truyền pháp luật liên quan đến vấn đề môi trường; hướng dẫn người dân quản lý, phân loại, tái chế rác thải nhựa; vận động khách du lịch giảm thiểu sử dụng rác thải nhựa một lần và túi ni - lông khó phân hủy...

Hiện mỗi ngày thành phố Cần Thơ có khoảng 630 - 650 tấn rác thải được thu gom xử lý, đạt 85-90% lượng rác thải ra. Các kênh rạch trên địa bàn có rất nhiều chai nhựa, túi ni - lông.. ào tháng 4/2022, Tổ chức Làm sạch biển của Hà Lan (The Ocean Cleanup) đã bàn giao cho thành phố Cần Thơ sà lan thu gom rác tự động trên sông do tổ chức này sáng chế, vận hành bằng năng lượng mặt trời Mỗi tháng, sà lan tự động gom hơn 10 tấn rác nổi trên sông Cần Thơ.

Hệ thống gom rác tự động sẽ góp phần cải thiện môi trường, mỹ quan sông Cần Thơ, quảng bá du lịch sông nước của thành phố, góp phần giữ vững danh hiệu "Thành phố bền vững môi trường ASEAN lần thứ 5" mà Cần Thơ nhận được vào năm 2021.

Được biết, ngày 18/5, dự án “Vì sông Mê Kông không rác - Thí điểm mô hình kinh tế tuần hoàn tại các chợ nổi ở Cần Thơ” đã được khởi động. Mục tiêu của dự án là góp phần cải thiện môi trường sống và bảo tồn hệ sinh thái bằng việc giảm khoảng 300 đến 400 tấn rác thải mỗi năm trên sông Mê Kông và trực tiếp giúp đỡ cuộc sống cho hơn 150.000 người sinh sống tại nơi triển khai dự án, gồm: Quận Bình Thủy và quận Cái Răng, TP.Cần Thơ.

Nguồn: Giảm thiểu rác thải nhựa trong phát triển du lịch