Với lợi thế về khí hậu, đất đai và các sản phẩm đặc trưng như chè, sữa, rau quả ôn đới, nhiều hợp tác xã đã chủ động liên kết nông dân theo chuỗi giá trị, từ sản xuất đến tiêu thụ sản phẩm. Thông qua mô hình này, người dân được hỗ trợ về kỹ thuật canh tác, tiêu chuẩn sản xuất an toàn và kết nối thị trường, góp phần nâng cao giá trị nông sản địa phương.

Bên cạnh đó, nhiều hợp tác xã còn kết hợp phát triển du lịch trải nghiệm, quảng bá văn hóa bản địa và sản phẩm OCOP, tạo thêm nguồn thu cho người dân. Việc đổi mới phương thức hoạt động, ứng dụng công nghệ vào sản xuất và mở rộng liên kết với doanh nghiệp đã giúp nhiều hợp tác xã hoạt động ổn định, từng bước nâng cao thu nhập cho thành viên.

Mô hình hợp tác xã không chỉ thúc đẩy sản xuất hàng hóa mà còn góp phần tạo việc làm, phát huy tiềm năng kinh tế vùng cao và xây dựng nông thôn mới tại Mộc Châu.

Tại phường Thảo Nguyên, cùng với mở rộng diện tích cây ăn quả, HTX Nông nghiệp Quyết Thanh chú trọng đầu tư công nghệ chế biến sâu, xây dựng thương hiệu sản phẩm OCOP nhằm giảm áp lực tiêu thụ quả tươi vào chính vụ, kéo dài thời gian bảo quản và nâng cao giá trị nông sản.

Đại diện HTX, cho biết, năm 2020, HTX đã đầu tư 6 máy sấy lạnh với công suất chế biến khoảng 5 tấn quả tươi/ngày. Các sản phẩm sấy khô, sấy dẻo được chế biến theo quy trình hiện đại, ứng dụng công nghệ ozone và sấy lạnh, bảo đảm an toàn, giữ được hương vị và hàm lượng dinh dưỡng của quả tươi.

Đến nay, HTX có 5 sản phẩm OCOP, gồm 4 sản phẩm đạt 4 sao (mận sấy dẻo, chuối sấy dẻo, hồng sấy dẻo, xoài sấy dẻo) và 1 sản phẩm đạt 3 sao (dâu tây sấy dẻo), tạo đầu ra ổn định, giúp thành viên và nông dân yên tâm gắn bó với cây trồng đặc sản địa phương.

Bên cạnh đó, tại HTX Nông nghiệp Dũng Tiến, phường Vân Sơn, thay vì lao động thủ công, HTX đã lắp đặt hệ thống tưới phun sương và tưới nhỏ giọt tự động, giúp tiết kiệm tới 70% lượng nước và 50% chi phí nhân công, đồng thời bảo đảm cung cấp đủ nước, dinh dưỡng cho cây trồng sinh trưởng tối ưu.

Đại diện HTX, chia sẻ, HTX được thành lập năm 2016 với 8 thành viên, quy mô ban đầu chỉ 2 ha, chủ yếu canh tác rau màu theo mùa vụ, sản xuất theo phương thức truyền thống nên giá trị đạt khoảng 160 triệu đồng/ha/năm. Nâng cao hiệu quả trên một đơn vị diện tích, cùng với sự hỗ trợ từ các dự án phát triển rau an toàn theo hướng hữu cơ, HTX đã liên kết với các hộ dân trên địa bàn và mạnh dạn áp dụng khoa học kỹ thuật.

Đến nay, HTX đã mở rộng lên 18 thành viên, canh tác hơn 20 ha rau, củ, quả; trong đó có 10 ha đạt chuẩn VietGAP, 5 ha sản xuất trong nhà lưới theo hướng hữu cơ. Giá trị canh tác tăng từ 160 triệu đồng lên trên 500 triệu đồng/ha/năm.

Các mô hình HTX tại phường Mộc Châu góp phần quan trọng trong quá trình nâng cao chất lượng và tiêu thụ nông sản cho người dân. (Ảnh: HT).

Nắm bắt xu thế phát triển nông nghiệp gắn với du lịch trải nghiệm, nhiều HTX đã đa dạng hóa sản phẩm và dịch vụ, thu hút đông đảo người dân, du khách đến tham quan, trải nghiệm, góp phần quảng bá thương hiệu nông sản và du lịch Mộc Châu.

Tiêu biểu là HTX Du lịch Nông nghiệp Bon Bon, phường Mộc Châu, trồng hơn 4 ha các loại cây, như phúc bồn tử, sung Mỹ, dâu tây, cà chua cherry, nho mẫu đơn, chanh leo Colombia, cùng các giống bầu, bí, tạo nên cảnh quan đặc sắc, hấp dẫn du khách.

Hiện nay, khu vực cao nguyên Mộc Châu có khoảng 140 HTX hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp, du lịch, với hơn 1.200 thành viên, tạo việc làm cho trên 1.500 lao động thường xuyên.

Các HTX đã phát huy tiềm năng, thế mạnh địa phương, đổi mới phương thức sản xuất, đầu tư công nghệ hiện đại, liên kết hiệu quả, qua đó nâng cao thu nhập cho thành viên. Đồng thời, UBND các xã, phường chú trọng rà soát, đề xuất chính sách hỗ trợ HTX mở rộng quy mô, chuẩn hóa quy trình sản xuất, nâng cao hiệu quả hoạt động, hình thành chuỗi giá trị từ sản xuất đến chế biến, tiêu thụ, đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của thị trường.

Lãnh đạo UBND phường Mộc Châu, cho biết, phường hiện có 22 HTX nông nghiệp đang hoạt động, sản xuất, kinh doanh hiệu quả, đóng góp tích cực vào phát triển kinh tế - xã hội địa phương. Thông qua HTX, các hộ thành viên và nông dân được hướng dẫn sản xuất theo quy trình, ứng dụng khoa học công nghệ, tăng cường quảng bá sản phẩm, kết nối thị trường tiêu thụ, phát triển nông nghiệp theo hướng ổn định, bền vững. Tích cực khai thác tiềm năng, thế mạnh địa phương, các HTX nông nghiệp, du lịch trên cao nguyên Mộc Châu đang góp phần tạo ra nông sản và sản phẩm du lịch chất lượng, thúc đẩy kinh tế nông nghiệp và du lịch phát triển bền vững.

Sự phát triển của các HTX tại cao nguyên Mộc Châu đang cho thấy hiệu quả rõ nét trong việc liên kết người dân với thị trường và nâng cao giá trị sản xuất địa phương. Từ những mô hình nhỏ lẻ ban đầu, nhiều HTX đã từng bước mở rộng quy mô, đa dạng hóa sản phẩm và tạo dựng thương hiệu cho nông sản vùng cao.

Không chỉ hỗ trợ người dân ổn định đầu ra, mô hình này còn góp phần thay đổi phương thức sản xuất theo hướng chuyên nghiệp, an toàn và bền vững hơn. Việc kết hợp giữa nông nghiệp với du lịch trải nghiệm cũng tạo thêm động lực phát triển kinh tế, giúp khai thác tốt hơn tiềm năng tự nhiên và văn hóa của Mộc Châu.

Các HTX đang ngày càng khẳng định vai trò trong phát triển kinh tế địa phương. Khi liên kết sản xuất tiếp tục được mở rộng và chất lượng sản phẩm được nâng cao, mô hình hợp tác xã không chỉ mang lại lợi ích kinh tế cho người dân mà còn góp phần tạo diện mạo mới cho vùng nông thôn miền núi, thúc đẩy phát triển kinh tế gắn với bảo tồn giá trị bản địa và khai thác bền vững tài nguyên bản địa.

Nguồn:Khai thác hiệu quả mô hình hợp tác xã trong phát triển kinh tế