Những năm gần đây, tỉnh Lào Cai từng bước triển khai đồng bộ các giải pháp xử lý chất thải sinh hoạt. Tại khu vực đô thị, lượng chất thải rắn sinh hoạt phát sinh năm 2025 ước đạt trên 133.700 tấn. Đáng chú ý, trên 50% khối lượng rác thải đã được thu gom, tái chế.

Song song với đầu tư hạ tầng, công tác tuyên truyền, thay đổi hành vi tiêu dùng, nhất là trong giảm thiểu rác thải nhựa, cũng được tỉnh đặc biệt chú trọng. Nội dung tuyên truyền tập trung vào Luật Bảo vệ môi trường, các hoạt động hưởng ứng Ngày Môi trường thế giới, Giờ Trái đất, Ngày Chủ nhật xanh… qua đó nâng cao nhận thức, thúc đẩy người dân chuyển sang sử dụng sản phẩm thân thiện với môi trường.

Thời gian qua, tỉnh đã khuyến khích doanh nghiệp đẩy mạnh tái chế, tái sử dụng chất thải ngay trong nội bộ ngành hoặc chuyển giao cho các đơn vị có nhu cầu sử dụng làm nguyên liệu sản xuất vật liệu xây dựng. Đến nay, khối lượng chất thải rắn công nghiệp thông thường được thu gom, tái chế, tái sử dụng đạt khoảng 2.500 tấn/năm.

Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh, hiện toàn tỉnh có 89 bãi chôn lấp và cơ sở xử lý chất thải rắn sinh hoạt. Trong đó, 60 bãi chôn lấp, cơ sở xử lý đang hoạt động, gồm 50 bãi chôn lấp và 10 lò đốt rác. Tuy nhiên, hiện vẫn còn 29 bãi chôn lấp, cơ sở xử lý không hoạt động, một số công trình được đầu tư trong giai đoạn xây dựng nông thôn mới nhưng không còn phù hợp về vị trí, khoảng cách theo quy định. Bên cạnh đó, một số lò đốt phải dừng vận hành do phát sinh kiến nghị, phản ánh của người dân trong quá trình hoạt động.

Lào Cai tiếp tục hoàn thiện hạ tầng phục vụ công tác bảo vệ môi trường (Ảnh minh họa).

Trước yêu cầu ngày càng cao về bảo vệ môi trường và xử lý chất thải sinh hoạt, tỉnh Lào Cai xác định cần tiếp tục đầu tư đồng bộ hệ thống hạ tầng xử lý rác thải trên địa bàn. Theo lộ trình giai đoạn 2026-2030, toàn tỉnh dự kiến triển khai 40 dự án, công trình xử lý chất thải rắn với tổng kinh phí khoảng trên 500 tỷ đồng. Riêng năm 2026, tỉnh Lào Cai dự kiến đầu tư 8 dự án, công trình tập trung vào các khu vực còn khó khăn về hạ tầng xử lý chất thải nhằm thu gom, vận chuyển và xử lý rác thải sinh hoạt

Để triển khai hiệu quả mục tiêu trên, UBND tỉnh yêu cầu các xã khẩn trương rà soát, đánh giá sát thực tế lượng chất thải rắn sinh hoạt phát sinh trên địa bàn để đề xuất quy mô đầu tư phù hợp. Trong đó, cần xác định rõ nhu cầu xây dựng lò đốt, diện tích, công suất xử lý và phương án vận hành nhằm bảo đảm công trình phát huy hiệu quả, hoạt động đúng công suất sau khi đưa vào sử dụng.

Các địa phương cần chủ động kêu gọi, thu hút doanh nghiệp tham gia đầu tư các công trình xử lý chất thải rắn. Trường hợp không thu hút được nhà đầu tư, các xã tổng hợp nhu cầu, báo cáo UBND tỉnh xem xét, hỗ trợ triển khai. Tỉnh cũng khuyến khích đẩy mạnh xã hội hóa trong lĩnh vực xử lý chất thải nhằm huy động tối đa các nguồn lực ngoài ngân sách.

Đối với các địa phương đã nằm trong quy hoạch xử lý chất thải rắn, cần triển khai thực hiện ngay các nội dung theo kế hoạch. Các địa phương chưa có trong quy hoạch cũng phải khẩn trương rà soát, đề xuất nhu cầu để bổ sung quy hoạch, bảo đảm đáp ứng yêu cầu xử lý rác thải trong thời gian tới.

UBND tỉnh giao Sở Tài chính chủ trì, phối hợp với các đơn vị liên quan tham mưu bổ sung quy hoạch, bố trí nguồn lực đầu tư phù hợp. Đồng thời, các địa phương có lò đốt rác cần sửa chữa, nâng cấp phải sớm tổng hợp nhu cầu, gửi Sở Tài chính xem xét, tham mưu phương án xử lý./.

Nguồn: Lào Cai tiếp tục hoàn thiện hạ tầng phục vụ công tác bảo vệ môi trường