Trong những năm gần đây, ngành thủy sản Phú Thọ đang cho thấy sự phát triển rõ nét khi nhiều địa phương mạnh dạn thay đổi phương thức sản xuất, tận dụng hiệu quả diện tích ao hồ và vùng mặt nước tự nhiên. Từ chỗ nuôi nhỏ lẻ, phụ thuộc kinh nghiệm truyền thống, người dân đã từng bước tiếp cận mô hình nuôi an toàn, ứng dụng kỹ thuật mới và liên kết tiêu thụ theo chuỗi giá trị.

Nhiều giống thủy sản có giá trị kinh tế cao được đưa vào nuôi, góp phần nâng năng suất và tăng thu nhập cho người dân. Cùng với đó, sự tham gia của doanh nghiệp, hợp tác xã và chính sách hỗ trợ từ địa phương đã tạo thêm động lực để ngành phát triển theo hướng bền vững.

Không chỉ tập trung vào sản lượng, Phú Thọ còn chú trọng nâng chất lượng sản phẩm, đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của thị trường. Sự thay đổi trong tư duy sản xuất đang mở ra cơ hội để thủy sản trở thành một trong những lĩnh vực giàu tiềm năng, góp phần thúc đẩy kinh tế nông nghiệp địa phương phát triển mạnh mẽ.

Theo thống kê, tổng diện tích nuôi trồng thủy sản Phú Thọ năm 2025 đạt 19,9 nghìn ha, giảm 1,4 nghìn ha so với năm 2020; tổng số lồng nuôi trên sông và hồ chứa đạt 6.372 lồng; tổng sản lượng thủy sản bình quân 83,9 nghìn tấn/năm, tăng 18,7% so với năm 2020.

Hiện nay, toàn tỉnh có 68 khu nuôi thủy sản tập trung, với diện tích 4.349ha; có 24 cơ sở và khu nuôi thủy sản tập trung được chứng nhận nuôi theo tiêu chuẩn VietGAP với diện tích 255,6ha. Ngoài ra, toàn tỉnh có 6 cơ sở (3 doanh nghiệp, 3 HTX) và 7 hộ kinh doanh sơ chế, chế biến và bảo quản sản phẩm thủy sản. Công tác bảo vệ nguồn lợi thủy sản được quan tâm, hoạt động thả giống bổ sung, tái tạo nguồn lợi thủy sản tại các thủy vực tự nhiên ngày càng được nhiều người dân hưởng ứng tham gia.

Cơ cấu đối tượng nuôi chuyển dịch theo hướng tích cực, phù hợp với nhu cầu của thị trường, nhất là các đối tượng có giá trị kinh tế cao như cá tầm, cá lăng, cá trắm đen, cá chiên, cá bỗng... và một số loại cá truyền thống có năng suất cao như chép, mè, trắm trắng, rô phi, chim..

Đáng chú ý, giai đoạn 2021-2025, ngân sách nhà nước đã bố trí trên 140 tỷ đồng hỗ trợ phát triển sản xuất thủy sản. Nhờ đó đã góp phần khai thác, phát huy được tiềm năng, lợi thế, nâng cao giá trị thu nhập trong sản xuất thủy sản; bình quân thu nhập đạt 199 triệu đồng/ha. Tuy nhiên, sản xuất thủy sản trên địa bàn tỉnh chủ yếu phân tán, nhỏ lẻ, diện tích nuôi thâm canh còn ít; bình quân năng suất nuôi còn thấp, đạt 3,4 tấn/ha; chưa có nhiều sản phẩm thủy sản có thương hiệu.

Hạ tầng phục vụ sản xuất thủy sản chưa đồng bộ, chưa đáp ứng tốt yêu cầu, nhất là tại các vùng tập trung. Đặc biệt, các hình thức tổ chức sản xuất thủy sản hoạt động chưa thực sự hiệu quả, chủ yếu nuôi quy mô hộ gia đình và tiêu thụ qua thương lái, thiếu liên kết bền vững theo chuỗi giá trị... Để khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế về mặt nước của tỉnh, ngành Nông nghiệp và Môi trường chủ trương phát triển thủy sản giai đoạn 2025-2030 theo hướng cơ cấu lại ngành, hướng tới sản xuất hàng hóa, tập trung theo vùng trọng điểm.

Khai thác lợi thế mặt nước, người dân Phú Thọ có nguồn thu nhập ổn định từ nuôi trồng thuỷ sản. (Ảnh: VC).

Trong đó, xác định cụ thể các đối tượng nuôi và các vùng sinh thái có điều kiện thuận lợi để phát triển theo chuỗi giá trị, đảm bảo an toàn sinh học, an toàn dịch bệnh và vệ sinh môi trường, đáp ứng yêu cầu chất lượng, an toàn thực phẩm phục vụ tiêu dùng trong nước và xuất khẩu. Đồng thời, phát triển một số loài vật nuôi đặc trưng, đặc sản theo hướng hữu cơ, thân thiện với môi trường. Ngành Nông nghiệp và Môi trường khuyến khích nuôi thủy sản theo hướng tập trung, thâm canh, hữu cơ, nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm.

Phú Thọ phấn đấu đến năm 2030, giá trị tăng thêm lĩnh vực thủy sản tăng bình quân 3,7%/năm; giá trị đất nuôi trồng thủy sản đạt 250 triệu đồng/ha; diện tích mặt nước nuôi trồng thủy sản duy trì ổn định 19.500 ha; phát triển diện tích nuôi thâm canh và bán thâm canh đạt trên 10.000 ha.

Tổng số lồng nuôi trên sông và hồ chứa 10.000 lồng (8.942 lồng nuôi trong hồ chứa, 1.058 lồng nuôi trên sông); sản lượng thủy sản dự kiến đạt trên 100.000 tấn. Sản lượng cá giống đạt trên 5,5 tỷ con các loại, bình quân tăng 1,05%/năm; diện tích nuôi thủy sản được chứng nhận đạt tiêu chuẩn VietGAP khoảng 800 ha, tăng 544 ha so với năm 2025.

Để đạt được mục tiêu, tỉnh xác định phát triển các nhãn hiệu sản phẩm “Cá, tôm sông Đà Hòa Bình” và “Tôm càng xanh Cẩm Khê”; tiếp tục xây dựng, phát triển thêm tối thiểu 2 nhãn hiệu mới cho các sản phẩm thủy sản. Tỷ lệ nuôi thủy sản giống bản địa, giống có giá trị kinh tế đạt trên 70% cơ cấu giống nuôi.

Tập trung phát triển xây dựng các vùng sản xuất hàng hóa, quy mô lớn về sản xuất, ương dưỡng và kinh doanh giống thủy sản trên địa bàn một số xã có tiềm năng, lợi thế như: Cẩm Khê, Thanh Thủy, Tiên Lương, Bản Nguyên, Vĩnh Tường, Vĩnh Hưng... Xây dựng và phát triển tối thiểu 3 thương hiệu, nhãn hiệu cá giống trên địa bàn tỉnh. Theo lãnh đạo Chi cục Chăn nuôi, Thú y và Thủy sản cho biết: Chi cục tiếp tục tham mưu Sở Nông nghiệp và Môi trường tập trung rà soát, xác định cụ thể địa điểm, quy mô các vùng sản xuất hàng hóa tập trung để chỉ đạo phát triển sản xuất theo hướng chuyên canh hàng hóa, ứng dụng đồng bộ tiến bộ kỹ thuật, thúc đẩy phát triển thủy sản bền vững, tạo ra giá trị tăng trưởng.

Đồng thời, tổ chức lại sản xuất, thu hút đầu tư, phát huy vai trò của doanh nghiệp, HTX đầu tư, nuôi trồng, ứng dụng công nghệ cao, liên kết sản xuất - tiêu thụ theo chuỗi, gắn với truy xuất nguồn gốc, xây dựng nhãn hiệu. Từ việc khai thác hiệu quả tiềm năng mặt nước đến chuyển đổi mô hình nuôi theo hướng hiện đại, ngành thủy sản Phú Thọ đang từng bước tạo dựng nền tảng tăng trưởng ổn định, khẳng định thương hiệu và chỗ đứng trên thị trường.

Đây không chỉ là cơ hội nâng cao giá trị kinh tế cho người dân nông thôn mà còn góp phần thúc đẩy tái cơ cấu nông nghiệp theo hướng bền vững. Trong bối cảnh nhu cầu tiêu dùng thực phẩm sạch, an toàn ngày càng gia tăng, việc đầu tư vào chất lượng sản phẩm, công nghệ nuôi và mở rộng thị trường sẽ là chìa khóa giúp thủy sản Phú Thọ nâng cao sức cạnh tranh.

Nguồn:Phú Thọ ‘tạo đà’ tăng trưởng mới cho ngành thủy sản