Dự thảo Luật Đất đai sửa đổi đang lấy ý kiến nhân dân, với điểm mới là bỏ quy định khung giá đất của Chính phủ. Thay vào đó Nhà nước quy định nguyên tắc, phương pháp định giá đất; ban hành bảng giá và quyết định giá đất cụ thể.

Việc định giá đảm bảo nguyên tắc theo mục đích, thời hạn sử dụng, phù hợp với giá đất phổ biến trên thị trường trong điều kiện bình thường; bảo đảm tính độc lập về chuyên môn, khách quan của kết quả định giá giữa cơ quan định giá, cơ quan thẩm định và cơ quan quyết định.

UBND cấp tỉnh xây dựng và trình HĐND cùng cấp thông qua bảng giá đất, hệ số điều chỉnh biến động giá đất trước khi ban hành. Bảng giá đất được xây dựng định kỳ hàng năm và công bố vào ngày 1/1. Giá đất phổ biến trên thị trường biến động thì UBND cấp tỉnh điều chỉnh bảng giá đất cho phù hợp.

Dự luật nêu nguyên tắc, Nhà nước phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư trước khi có quyết định thu hồi đất. Người dân có đất bị thu hồi được đảm bảo chỗ ở, cuộc sống bằng hoặc tốt hơn nơi cũ.

Việc bồi thường về đất được thực hiện bằng giao đất có cùng mục đích sử dụng với loại đất thu hồi. Nếu không có đất để bồi thường, Nhà nước sẽ trả tiền theo giá đất cụ thể, tính theo thời điểm phê duyệt.

UBND cấp có thẩm quyền sẽ quyết định thu hồi đất và phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư trong cùng ngày.

Lý giải về đề xuất thay đổi trên, Bộ Tài nguyên và Môi trường cho biết sau hơn 8 năm thi hành Luật Đất đai 2013, chính sách thu hồi đất và bồi thường có nơi chưa đảm bảo hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, người có đất bị thu hồi, nhà đầu tư. Một số nơi xảy ra tình trạng khiếu kiện, ảnh hưởng đến xã hội, phát triển kinh tế.

Vì vậy, chính sách mới nhằm giải quyết hài hòa lợi ích giữa các bên; đảm bảo sinh kế bền vững và tốt hơn cho người có đất bị thu hồi; khắc phục tình trạng khiếu kiện, chậm tiến độ giải phóng mặt bằng các dự án.

Theo dự luật, việc giao đất, cho thuê đất chủ yếu qua đấu giá quyền sử dụng đất, đấu thầu dự án có sử dụng đất. Các trường hợp giao, cho thuê đất không thông qua đấu giá, đấu thầu chỉ áp dụng khi giao đất không thu tiền sử dụng đất, được miễn tiền sử dụng đất và thực hiện các chính sách xã hội của Nhà nước.

Để đảm bảo đất đai được sử dụng hiệu quả cao nhất, đóng góp nhiều nhất cho ngân sách nhà nước; tạo điều kiện tiếp cận đất đai một cách minh bạch, công bằng và phát huy nguồn lực đất đai, dự luật quy định điều kiện để đấu giá quyền sử dụng đất, quỹ đất để đấu giá quyền sử dụng đất; quy định về tiêu chí, điều kiện, phương thức lựa chọn nhà đầu tư để đấu thầu dự án có sử dụng đất.

Ngoài các vấn đề trên, dự luật cũng đề cập nhiều điểm mới như công dân có quyền tiếp cận đất đai và thông tin về đất đai; tham gia, giám sát việc quản lý, sử dụng đất. Các dự án không đưa hoặc chậm tiến độ sử dụng đất sẽ bị tính thuế tăng thêm để đảm bảo hiệu quả, khắc phục đầu cơ. HĐND cấp tỉnh quyết định chủ trương chuyển đổi mục đích với các dự án có sử dụng vào đất trồng lúa, đất có rừng phòng hộ, rừng đặc dụng...

Để giúp độc giả hiểu rõ hơn về dự luật, tác động của nó đến giá đất, đấu giá, bồi thường đất cùng nhiều khía cạnh liên quan, Bộ trưởng Tài nguyên và Môi trường Trần Hồng Hà sẽ trả lời trực tuyến trên VnExpress từ 15h đến 17h ngày 19/8.

Nguồn: Bộ trưởng Trần Hồng Hà trả lời trực tuyến VnExpress về giá đất