Theo báo cáo sơ bộ của cơ quan thống kê tỉnh, sau sáp nhập, khu vực phi nông nghiệp trên toàn tỉnh Quảng Ngãi có xu hướng tăng về quy mô. Cụ thể, toàn tỉnh có 47.127 hộ hoạt động trong lĩnh vực công nghiệp - xây dựng, chiếm 12,87%; và 61.672 hộ hoạt động trong lĩnh vực thương mại, vận tải, dịch vụ, chiếm 16,84%. Những năm gần đây, lĩnh vực công nghiệp nông thôn ở Quảng Ngãi có nhiều chuyển biến tích cực.

Từ các sản phẩm nông sản, dược liệu, thủ công mỹ nghệ vốn quen thuộc, nhiều doanh nghiệp đã đầu tư chế biến sâu, đổi mới mẫu mã, xây dựng thương hiệu để gia tăng giá trị hàng hóa. Đơn cử, tại xã Đăk Tô, Công ty TNHH Thảo dược Tây Nguyên là một trong những doanh nghiệp hoạt động hiệu quả trong lĩnh vực chế biến dược liệu. Từ nguồn nguyên liệu bản địa như sâm dây, gừng, khổ qua rừng, sả, nghệ... doanh nghiệp đã phát triển thành nhiều sản phẩm như trà sâm dây, trà gừng sâm dây, bánh sâm dây, trà khổ qua...

Hiện doanh nghiệp có 9 sản phẩm OCOP và nhiều sản phẩm đáp ứng yêu cầu xuất khẩu sang nhiều thị trường như Mỹ, Nhật Bản, Hàn Quốc. Trên cơ sở khai thác, tận dụng phế phẩm nông nghiệp, một số doanh nghiệp đã mạnh dạn đầu tư theo hướng kinh tế tuần hoàn, tạo ra sản phẩm mới có giá trị.

Không chỉ ở lĩnh vực chế biến nông sản, nhiều ngành nghề công nghiệp nông thôn khác cũng đang phát triển mạnh. Sự phát triển của các doanh nghiệp, ngành nghề công nghiệp nông thôn cho thấy hướng đi hiệu quả trong việc khai thác lợi thế sẵn có, nâng cao giá trị nông sản, đồng thời, tạo sinh kế bền vững cho người dân khu vực nông thôn.

Công nghiệp nông thôn tạo sinh kế và việc làm ổn định cho người dân Quảng Ngãi. (Ảnh minh hoạ: TL).

Để thúc đẩy công nghiệp nông thôn phát triển, thời gian qua, tỉnh và các địa phương đã quan tâm đầu tư hạ tầng, xây dựng các cụm công nghiệp, làng nghề để thu hút doanh nghiệp đầu tư vào khu vực nông thôn; tạo điều kiện cho các cơ sở sản xuất hoạt động. Đến nay, toàn tỉnh có 23 cụm công nghiệp đi vào hoạt động, thu hút 527 dự án sản xuất, kinh doanh. Các ngành nghề khá đa dạng như chế biến gỗ, may mặc, cơ khí, vật liệu xây dựng, chế biến thực phẩm, sản phẩm tái chế...

Hoạt động của các cơ sở sản xuất đã góp phần giải quyết việc làm cho khoảng 6.000 lao động nông thôn. Theo kế hoạch Chương trình khuyến công giai đoạn 2026 - 2030, Quảng Ngãi sẽ tập trung hỗ trợ khoảng 60 cơ sở ứng dụng máy móc, thiết bị tiên tiến vào sản xuất; xây dựng 15 mô hình thí điểm về sản xuất sạch hơn, sản xuất và tiêu dùng bền vững.

Đồng thời, hỗ trợ đào tạo nguồn nhân lực, tiếp cận thông tin, đổi mới sáng tạo. Một trong những động lực quan trọng thúc đẩy công nghiệp nông thôn phát triển là hoạt động khuyến công. Giai đoạn 2021 - 2025, từ nguồn vốn khuyến công, ngành Công thương đã hỗ trợ 54 cơ sở công nghiệp nông thôn với tổng kinh phí hơn 12,5 tỷ đồng.

Các cơ sở cũng đối ứng thêm hơn 43,5 tỷ đồng để đầu tư nhà xưởng, đổi mới công nghệ. Từ đó, nhiều đơn vị đã nâng cao chất lượng sản phẩm, mở rộng thị trường tiêu thụ và trở thành sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu của tỉnh.

Lãnh đạo Sở Công thương cho biết, thời gian tới, tỉnh tiếp tục huy động nguồn lực để hỗ trợ các doanh nghiệp, cơ sở sản xuất ở nông thôn đổi mới công nghệ, ứng dụng khoa học kỹ thuật, phát triển sản xuất xanh hơn, sạch hơn để năng suất chất lượng, giá trị của sản phẩm hàng hóa. Đồng thời, tạo điều kiện cho các cơ sở tiếp cận kinh tế số, kinh tế tuần hoàn, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường, nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp, tăng doanh thu cho khu vực công nghiệp nông thôn.

Quá trình phát triển công nghiệp nông thôn giữ vai trò quan trọng trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế của Quảng Ngãi hiện nay. Đây không chỉ là giải pháp kinh tế đơn thuần mà còn là hướng đi chiến lược nhằm khai thác hiệu quả nguồn lực tại chỗ, đặc biệt là lao động và nguyên liệu nông sản. Thông qua việc thúc đẩy sản xuất, đổi mới công nghệ và mở rộng thị trường tiêu thụ, công nghiệp nông thôn đã góp phần quan trọng vào việc nâng cao thu nhập cho người dân, giảm tỷ lệ lao động thuần nông và thúc đẩy quá trình đô thị hóa nông thôn.

Trong thời gian tới, để tiếp tục phát huy hiệu quả, Quảng Ngãi xác định đẩy mạnh hơn nữa các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp, khuyến khích khởi nghiệp tại nông thôn, đồng thời tăng cường liên kết giữa sản xuất và tiêu thụ sản phẩm. Bên cạnh đó, việc đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao và thu hút đầu tư vào lĩnh vực chế biến sâu cũng là những yếu tố quan trọng.

Song song, việc đầu tư nâng cấp cơ sở hạ tầng nông thôn như giao thông, điện, nước và hệ thống logistics cũng giữ vai trò quan trọng trong việc thu hút doanh nghiệp và mở rộng sản xuất. Bên cạnh đó, thúc đẩy chuyển đổi số trong sản xuất và quản lý sẽ giúp nâng cao hiệu quả hoạt động của các cơ sở công nghiệp nông thôn tại Quảng Ngãi, từ đó tăng khả năng cạnh tranh trong bối cảnh hội nhập kinh tế ngày càng sâu rộng.

Nguồn:Phát triển công nghiệp nông thôn, thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế