Hiện nay, tổng khối lượng chất thải rắn sinh hoạt phát sinh trên địa bàn tỉnh khoảng 950-970 tấn/ngày, cơ bản được thu gom, xử lý bằng nhiều giải pháp hiệu quả như: Phân loại rác thải tại nguồn, tận dụng tối đa rác thải làm phân bón hữu cơ, làm giảm lượng rác thải phát sinh; xử lý tại các nhà máy và lò đốt công suất nhỏ. Ngoài ra, một phần rác thải sinh hoạt được xử lý tại các lò đốt rác công suất nhỏ ở huyện Tiên Du (2 lò), Yên Phong (2 lò); thành phố Từ Sơn (6 lò). Lượng chất thải sinh hoạt còn lại đang lưu giữ tại các điểm tập kết rác thải ở các địa phương chưa có khu xử lý chất thải được vun gọn, đánh đống, phun chế phẩm sinh học để làm xẹp rác và hạn chế phát tán mùi ra môi trường.

Với mục tiêu vừa xử lý triệt để chất thải rắn vừa bổ sung nguồn năng lượng phục vụ phát triển kinh tế - xã hội, hiện nay, trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh đang triển khai 4 dự án xây dựng Nhà máy đốt rác công nghệ cao phát năng lượng tại các huyện: Quế Võ, Thuận Thành và Lương Tài có tổng công suất khoảng 1.800 tấn/ngày đêm với công nghệ hiện đại, đồng bộ từ dây chuyền phân loại rác đầu vào kết hợp lò đốt tầng sôi tuần hoàn nhằm tận thu triệt để giá trị nhiên liệu và sản sinh ra điện năng.

Đến nay, Nhà máy đốt rác công nghệ cao phát năng lượng tại xã Phù Lãng, huyện Quế Võ là nhà máy đầu tiên đi vào vận hành thử nghiệm. Nhà máy có chức năng xử lý chất thải công nghiệp và chất thải sinh hoạt với công suất 180 tấn rác/ngày, đêm; công suất phát điện là 6,1MW. Vào tháng 8 năm nay, đơn vị đầu tư đã tiến hành chạy thử nghiệm và hòa vào lưới điện quốc gia thông qua đường dây 35 kV kết nối với Trạm biến áp 110 kV Quế Võ 2. Trong thời gian tới, cùng với việc tiếp tục thực hiện vận hành thử nghiệm theo quy định, công ty sẽ tích cực phối hợp với Điện lực Bắc Ninh để hoàn thiện các thủ tục, sớm đưa nhà máy đi vào hoạt động chính thức.

Trung tâm điều hành Nhà máy đốt rác công nghệ cao phát năng lượng tại xã Phù Lãng, huyện Quế Võ.

Đối với Nhà máy đốt rác công nghệ cao phát năng lượng tại xã tại xã An Thịnh, huyện Lương Tài được đầu tư diện tích 8,7ha với kinh phí hơn 847 tỷ đồng; công suất xử lý rác thải 300 tấn/ngày-đêm, công suất phát điện 6 MW. Hiện nay đã cơ bản hoàn thiện các hạng mục, công ty dự kiến sẽ tiến hành vận hành thử trong tháng 11 và hòa lưới điện Quốc gia trong tháng 12 năm nay.

Nhà máy xử lý chất thải rắn sinh hoạt công nghệ cao phát năng lượng tại xã Ngũ Thái, huyện Thuận Thành khởi công từ đầu năm nay diện tích 4,8ha, kinh phí 1.400 tỷ đồng đã đạt hơn 50% khối lượng công việc. Với công suất 500 tấn/ngày-đêm; công suất phát điện từ 11 - 13 MW, công ty dự kiến sẽ chính thức vận hành lò đốt phát điện vào quý IV/2023.

Dự án Nhà máy xử lý chất thải rắn sinh hoạt công nghệ cao phát năng lượng tại xã Phù Lãng, huyện Quế Võ đang đẩy nhanh tiến độ lắp dựng kết cấu thép của phân xưởng xử lý rác; thi công nhà điều hành của Trạm xử lý nước sạch và Trạm xử lý nước thải và các hạng mục Nhà lò hơi tuabin, Nhà điều khiển trung tâm, Khu xử lý khí thải… phấn đấu đưa Nhà máy đi vào hoạt động chính thức vào tháng 10/2023./

Để đảm bảo mục tiêu đến năm 2024, vận hành toàn bộ 4 nhà máy đốt rác công nghệ cao phát năng lượng, UBND tỉnh Bắc Ninh cho biết, sẽ chỉ đạo các đơn vị liên quan tích cực phối hợp, kịp thời tháo gỡ khó khăn trong quá triển triển khai các dự án, quyết tâm hoàn thành tiến độ được giao. UBND tỉnh sẽ tiếp tục chỉ đạo các sở, ngành, địa phương triển khai các bước theo quy định, khẩn trương xây dựng kế hoạch vận chuyển rác thải đến nhà máy, tạo điều kiện cho các nhà máy có đủ lượng rác hoạt động.

Cùng với chỉ đạo đẩy nhanh tiến độ các nhà máy xử lý rác thải bằng công nghệ cao, UBND tỉnh Bắc Ninh đồng thời yêu cầu các địa phương đẩy mạnh tuyên truyền, vận động người dân xử lý, phân loại rác ngay tại nguồn, tạo điều kiện cho việc thu gom, vận chuyển đến nhà máy, qua đó, tạo sự chuyển biến tích cực trong công tác bảo vệ môi trường, thực hiện hiệu quả mục tiêu Đề án tổng thể bảo vệ môi trường Bắc Ninh giai đoạn 2019 - 2025 đề ra.

Trước sự gia tăng của lượng rác thải trên địa bàn tỉnh, thời gian qua, ngành Tài nguyên và Môi trường tham mưu với tỉnh sửa đổi, bổ sung và hoàn thiện Quy định mức giá tối đa dịch vụ thu gom, vận chuyển và xử lý chất thải rắn sinh hoạt trên địa bàn tỉnh để tiến hành thu giá dịch vụ theo khẩu, bảo đảm lấy thu bù chi và chế độ của người lao động. Nhân rộng việc triển khai, phân loại, xử lý rác thải hữu cơ tại hộ gia đình đến tất cả các địa phương trong tỉnh, vừa tận dụng rác thải làm phân bón hữu cơ, vừa giảm khối lượng rác thải phát sinh hàng ngày.

Bắc Ninh triển khai nhiều giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác thu gom, xử lý rác thải tại các địa phương

Thành lập Hợp tác xã hoặc Tổ dịch vụ môi trường tại các địa phương để thực hiện thu gom chất thải rắn sinh hoạt từ hộ gia đình đến điểm tập kết và quản lý các điểm tập kết chất thải rắn sinh hoạt bảo đảm vệ sinh môi trường. Tỷ lệ chất thải rắn sinh hoạt toàn tỉnh cơ bản được thu gom, đạt 97% lượng chất thải phát sinh và xử lý đạt 80%. Tuy nhiên, chưa thể khắc phục triệt để tình trạng ô nhiễm môi trường do rác thải sinh hoạt gây ra tại các địa phương chưa có khu xử lý tập trung.

Trước thực trạng trên, Sở Tài nguyên và Môi trường yêu cầu siết chặt việc giám sát vận hành hoạt động của các nhà máy xử lý chất thải rắn sinh hoạt tập trung; đôn đốc, hướng dẫn các huyện Tiên Du, Yên Phong, thành phố Từ Sơn đẩy nhanh tiến độ xây dựng lò đốt rác công suất nhỏ; quản lý chặt chẽ lượng chất thải phát sinh trong toàn tỉnh, nhất là các khu vực giáp ranh khu, cụm công nghiệp có lượng công nhân sinh sống đông để có biện pháp giải quyết kịp thời các điểm chất thải sinh hoạt bức xúc.

Trình tỉnh xem xét, quyết định việc thay đổi chế phẩm vi sinh trong xử lý rác thải hữu cơ tại hộ gia đình; triển khai nhân rộng mô hình phân loại, xử lý rác thải hữu cơ tại hộ gia đình bằng chế phẩm vi sinh bản địa (IMO), giảm đáng kể lượng chất thải sinh hoạt phát sinh hàng ngày… Các giải pháp khả thi trong quản lý, xử lý chất thải rắn sinh hoạt hiện nay sẽ góp phần bảo đảm phát triển hài hòa, bền vững.

Nguồn: Thúc đẩy các giải pháp nâng cao hiệu quả xử lý rác thải