Lào Cai là một trong những địa phương có diện tích rừng lớn của cả nước với tổng diện tích trên 860.000 ha. Không chỉ đóng vai trò là “lá phổi xanh”, hệ sinh thái rừng của tỉnh còn sở hữu nguồn tài nguyên đa dạng về cảnh quan, đa dạng sinh học và các sản vật dưới tán rừng. Vì thế, công tác quản lý, bảo vệ và phát triển rừng trở thành nhiệm vụ quan trọng được đẩy mạnh triển khai.

Trong 6 tháng đầu năm, toàn tỉnh trồng mới 11.631 ha rừng tập trung, đạt 83% kế hoạch năm, đồng thời, các địa phương, cơ quan, đơn vị còn trồng 6.879 nghìn cây xanh phân tán, tương đương hơn 6.800 ha. Năm 2026, toàn tỉnh đã chuẩn bị khoảng 82 triệu cây giống các loại như quế, mỡ, keo, bồ đề, thông mã vĩ, lát hoa, sa mộc, trẩu, tre Bát độ... đáp ứng đầy đủ nhu cầu trồng rừng theo kế hoạch.

Công tác quản lý, bảo vệ và phát triển rừng trở thành nhiệm vụ quan trọng được đẩy mạnh triển khai (Ảnh: TN).

Toàn tỉnh có thêm 12.237 ha rừng trên địa bàn 11 xã, phường được cấp chứng chỉ rừng; 24.241 ha quế địa bàn 18 xã được cấp chứng nhận quế hữu cơ; 6.327 ha rừng trên địa bàn 7 xã, phường được cấp giấy xác nhận mã số vùng rừng trồng nguyên liệu... Từ đó, mở ra cơ hội nâng cao giá trị sản phẩm lâm nghiệp, đáp ứng yêu cầu truy xuất nguồn gốc, tạo điều kiện để gỗ, quế và các sản phẩm từ rừng tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng và thị trường xuất khẩu.

Để hoàn thành mục tiêu trồng mới 14.000 ha rừng tập trung trong năm nay, ngành kiểm lâm tiếp tục phối hợp với các địa phương rà soát quỹ đất đối với diện tích rừng mới khai thác, hướng dẫn chủ rừng chuẩn bị đất, lựa chọn giống và áp dụng kỹ thuật phù hợp trồng bổ sung. Đồng thời, tiếp tục hướng dẫn việc chăm sóc diện tích rừng mới trồng, theo dõi diễn biến sâu bệnh hại cây lâm nghiệp; thực hiện hiệu quả các chương trình, đề án phát triển lâm nghiệp...

Triển khai thực hiện Kế hoạch số 89-KH/TU của Ban Thường vụ Tỉnh ủy về tiếp tục thực hiện Kết luận số 61-KL/TW của Ban Bí thư đối với công tác quản lý, bảo vệ và phát triển rừng trên địa bàn tỉnh, Lào Cai thực hiện quản lý, bảo vệ và phát triển rừng bền vững theo định hướng đa mục tiêu, chuyển trọng tâm từ “mở rộng diện tích” sang “nâng cao chất lượng, giá trị và hiệu quả” lâm sản.

Phấn đấu đến năm 2030, duy trì ổn định tỷ lệ che phủ rừng toàn tỉnh ở mức 60%, đạt tốc độ tăng trưởng ngành trên 9,4%/năm; phát triển lâm nghiệp thành ngành kinh tế - kỹ thuật quan trọng gắn liền với giảm nghèo bền vững, bảo tồn đa dạng sinh học và chủ động thích ứng với biến đổi khí hậu, góp phần thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh.

Địa phương này chú trọng nghiên cứu áp dụng mức lãi suất ưu đãi và chu kỳ vay dài hạn (phù hợp với chu kỳ sinh trưởng của cây trồng rừng gỗ lớn); Có chính sách hỗ trợ trồng dược liệu dưới tán rừng theo tinh thần Nghị quyết số 48-NQ-TU ngày 03/02/2026; Hỗ trợ nâng cao chuỗi giá trị gắn với hình thành các vùng nguyên liệu tập trung theo Đề án số 09; Thu hút, thúc đẩy các dự án thuê môi trường rừng để kinh doanh du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng, giải trí; dự án trồng dược liệu dưới tán rừng theo quy định của pháp luật.

Nhằm phát huy giá trị đa dụng của hệ sinh thái rừng, Lào Cai đẩy mạnh phát triển mô hình nông lâm kết hợp, khai thác lâm sản ngoài gỗ và phát triển dịch vụ môi trường rừng; gắn với hỗ trợ đào tạo nghề, giải quyết việc làm ổn định tại chỗ. Từng bước chuyển dịch, thay thế dần cơ chế hỗ trợ khoán bảo vệ rừng từ ngân sách nhà nước sang cơ chế tự chủ, phát huy giá trị đa dụng của rừng để nâng cao thu nhập bền vững cho người dân.

Tập trung nguồn lực hoàn thành công tác đo đạc địa chính đất lâm nghiệp, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; triển khai điều tra, kiểm kê rừng, theo dõi chặt chẽ diễn biến rừng để xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu tài nguyên rừng quản lý tập trung, thống nhất, đồng bộ trên toàn tỉnh. Trên cơ sở dữ liệu đất đai và rừng đã chuẩn hóa, hàng năm chủ động xây dựng và thực hiện nghiêm túc kế hoạch trồng rừng, khoanh nuôi tái sinh tự nhiên và bảo vệ rừng, bảo đảm các chỉ tiêu sát thực tế, đạt hiệu quả cao.

Các Tổ cộng đồng bảo vệ rừng trở thành lực lượng quan trọng trong triển khai nhiệm vụ bảo vệ, phát triển rừng.

Tiếp tục rà soát, kiểm soát chặt chẽ các quy hoạch, dự án phát triển kinh tế, xã hội có tác động tiêu cực đến diện tích, chất lượng rừng, đặc biệt là đối với rừng tự nhiên; giám sát chặt chẽ các dự án chuyển mục đích sử dụng rừng sang mục đích khác; kiên quyết đình chỉ, thu hồi đất đối với dự án chuyển mục đích sử dụng rừng có sai phạm hoặc có nguy cơ gây thiệt hại lớn về rừng, môi trường sinh thái, ảnh hưởng nghiêm trọng đến hoạt động sản xuất và đời sống người dân.

Trong năm 2028, Lào Cai thực hiện việc sắp xếp, đổi mới mô hình hoạt động đối với các công ty lâm nghiệp theo định hướng của tỉnh, nhằm nâng cao năng lực hoạt động của các công ty lâm nghiệp trong thời kỳ mới. Tập trung rà soát, quản lý chặt chẽ diện tích đất lâm nghiệp được giao gắn với phương án quản lý rừng bền vững.

Chú trọng ứng dụng khoa học công nghệ, phát triển rừng trồng gỗ lớn có chứng chỉ (FSC/VFCS) và mở rộng liên kết với người dân, hợp tác xã, doanh nghiệp chế biến để hình thành chuỗi giá trị lâm sản khép kín, bảo đảm nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh và phát triển lâm nghiệp bền vững. Hoàn thiện việc mở rộng Khu bảo tồn thiên nhiên Hoàng Liên – Văn Bàn; kiện toàn và sử dụng hiệu quả đội ngũ biên chế Kiểm lâm, ưu tiên tăng cường lực lượng ở cấp xã và các vùng trọng điểm.

Hằng năm, bố trí kinh phí cho quản lý, bảo vệ, phát triển rừng, phòng cháy chữa cháy rừng; cắm mốc ranh giới, giao rừng, đo đạc địa chính đất lâm nghiệp; phục hồi hệ sinh thái; nghiên cứu khoa học, đào tạo nhân lực và giáo dục môi trường. Thường xuyên rà soát, lập danh sách các đối tượng phải trả tiền dịch vụ môi trường rừng theo quy định để đảm bảo nguồn thu.

Đáng chú ý, tỉnh tiếp tục hoàn thiện hệ thống cơ sở dữ liệu số sản xuất, kinh doanh (quản lý đất đai, số hóa vùng trồng, truy xuất nguồn gốc). Ứng dụng công nghệ Blockchain đảm bảo minh bạch, đáp ứng tiêu chuẩn thị trường quốc tế. Xây dựng các trung tâm chế biến gỗ và lâm sản tại các khu vực trọng điểm, thuận lợi, có nhiều diện tích rừng trồng trên địa bàn tỉnh. Đến năm 2030, trên 80% khối lượng lâm sản của tỉnh được qua chế biến để nâng cao giá trị, tạo động lực, kích thích người dân, các thành phần kinh tế tham gia sản xuất lâm nghiệp.

Ban hành chính sách khuyến khích đủ mạnh để thu hút nhà đầu tư chiến lược có dây chuyền công nghệ hiện đại, chế biến sâu phục vụ xuất khẩu (mục tiêu thu hút 01 cơ sở chế biến sâu các sản phẩm từ gỗ, tre, nứa; 01 nhà máy tinh chế tinh dầu Quế; 02 nhà máy chế biến sâu vỏ Quế...); Xây dựng vùng nguyên liệu hàng hóa tập trung cho các cây trồng chủ lực. Thúc đẩy liên kết vùng (giữa các tỉnh lân cận) và liên kết dọc (giữa hợp tác xã, doanh nghiệp chế biến và nhà phân phối), kết nối với hệ thống tiêu thụ trong nước và xuất khẩu./.

Nguồn:Lào Cai duy trì ổn định tỷ lệ che phủ rừng ở mức 60%