Bản Ít, xã Mường La, là một trong những cộng đồng thực hiện tốt việc nhận khoán bảo vệ rừng với Ban quản lý Khu bảo tồn thiên nhiên Mường La. Nhiều năm qua, hơn 800 ha rừng do bản quản lý không để xảy ra cháy rừng và khai thác lâm sản, săn bắn động vật hoang dã. Theo đại diện tổ bảo vệ và phòng cháy, chữa cháy rừng (PCCCR) bản Ít: Thời điểm này rất dễ xảy ra cháy rừng, chúng tôi thường xuyên kiểm tra, dọn dẹp, làm đường băng cản lửa, hướng dẫn bà con đốt nương đúng quy định; chủ động ngăn chặn hành vi xâm hại rừng, phát hiện sớm đám cháy, kịp thời tổ chức lực lượng ứng cứu, giảm thiểu thiệt hại do cháy rừng gây ra...

Tại xã Kim Bon, địa bàn có diện tích rừng gần 2.585 ha, trong đó, rừng tự nhiên chiếm trên 2.116 ha, công tác bảo vệ rừng và phòng cháy, chữa cháy rừng xác định là nhiệm vụ trọng tâm. UBND xã đã ban hành kế hoạch cụ thể về bảo vệ rừng trong mùa khô 2025 - 2026, với phương châm “phòng ngừa là chính, phát hiện sớm, xử lý kịp thời, triệt để và an toàn”. Các tổ đội bảo vệ rừng tại các bản trên địa bàn xã được củng cố, lực lượng nòng cốt gồm dân quân tự vệ, đoàn viên thanh niên, phối hợp chặt chẽ với kiểm lâm địa bàn.

Các tổ cộng đồng tại địa phương trở thành lực lượng quan trọng trong PCCCR mùa khô.

Khi cấp dự báo cháy rừng ở mức IV, V, lực lượng được phân công trực 24/24 giờ, tổ chức tuần tra canh gác nhằm phát hiện sớm nguy cơ cháy rừng. Nhân dân đều được tuyên truyền, ký cam kết bảo vệ rừng. Khi vào mùa khô, bà con rất cẩn trọng trong việc sử dụng lửa, đốt nương đều báo với trưởng bản và kiểm lâm. Nếu phát hiện khói hay nguy cơ cháy, mọi người báo ngay để xử lý kịp thời. Nhờ vậy, nhiều năm qua, xã không xảy ra cháy lớn.

Ban Quản lý rừng đặc dụng - Phòng hộ Thuận Châu được giao quản lý, bảo vệ trên 26.400 ha rừng, trong đó có hơn 12.400 ha rừng đặc dụng và trên 14.000 ha rừng phòng hộ. Diện tích rừng phân bố trên địa bàn 9 xã thuộc khu vực Thuận Châu và Quỳnh Nhai. Đây là khu vực có tính đa dạng sinh học cao, với nhiều loài động, thực vật phong phú, đồng thời giữ vai trò quan trọng trong bảo vệ rừng đầu nguồn sông Mã và sông Đà. Tuy nhiên, địa hình chia cắt, nhiều khu vực có độ cao trên 1.800 m so với mực nước biển, cùng tình trạng sương muối, băng giá và hạn hán kéo dài, khiến thảm thực vật ở một số nơi suy giảm, làm gia tăng nguy cơ cháy rừng vào mùa khô...

Mường Chiên hiện có hơn 22.000 ha rừng, trong đó, có 11.200 ha rừng phòng hộ, 10.700 ha rừng sản xuất. Tỷ lệ che phủ rừng đạt 58,01%. Triển khai kế hoạch PCCCR năm 2025-2026, UBND xã đã phối hợp với Hạt Kiểm lâm khu vực I thực hiện tuyên truyền Luật Lâm nghiệp và các văn bản chỉ đạo của các cấp liên quan đến công tác quản lý bảo vệ rừng tới người dân. Từ tháng 7/2025 đến nay, UBND xã đã phối hợp tổ chức 8 hội nghị tuyên truyền trực tiếp các quy định về quản lý, bảo vệ rừng cho hơn 1.100 người dân tham gia; tổ chức 15 lượt tuyên truyền lưu động bằng loa cầm tay tại các cụm dân cư; tuyên truyền thường xuyên trên hệ thống loa truyền thanh của xã, bản.

Với phương châm “Phòng là chính, chữa cháy kịp thời”, xã tăng cường kiểm tra, kiểm soát các khu vực trọng điểm có nguy cơ cháy cao, nhất là các khu rừng hỗn giao gỗ, tre nứa. Phối hợp rà soát, bổ sung khoanh vùng cháy rừng ngoài thực địa vào bản đồ phân vùng trọng điểm cháy rừng; tăng cường quản lý, kiểm tra, xử lý việc chấp hành các quy định an toàn PCCCR; phát huy hiệu quả vai trò của 21 tổ bảo vệ rừng ở cơ sở.

Chủ động phòng, chống cháy rừng, xã chỉ đạo các cơ quan chuyên môn, các đơn vị xây dựng và tu sửa các công trình PCCCR như đường băng cản lửa, tạo vành đai an toàn; hướng dẫn người dân địa phương xử lý thực bì, đốt nương đảm bảo an toàn. Bên cạnh đó, xã khuyến khích bà con trồng mới rừng nhằm tăng độ che phủ rừng trên địa bàn. Hiện nay, toàn xã có 175 ha rừng trồng đạt tiêu chuẩn thành rừng, 50 ha rừng trồng mới, với các loại cây chủ yếu, như: Dổi, mắc ca, giang, tre mai, quế... vừa phủ xanh đất trống, vừa tạo nguồn thu bền vững cho người dân.

Lực lượng kiểm lâm các khu vực đẩy mạnh tuần tra, bảo vệ rừng tại khu vực nguy cơ cao xảy ra cháy rừng.

Toàn tỉnh hiện có 671.596 ha diện tích có rừng, trong đó 591.687 ha rừng tự nhiên và trên 79.909 ha rừng trồng đã thành rừng. Diện tích rừng lớn, phân bố trên địa bàn rộng đặt ra yêu cầu phải triển khai đồng bộ các giải pháp quản lý, bảo vệ rừng và PCCCR. Theo Chi cục Kiểm lâm tỉnh đơn vị đã tham mưu UBND tỉnh ban hành kế hoạch bảo vệ rừng, PCCCR; chỉ đạo các hạt kiểm lâm khu vực và đơn vị trực thuộc tăng cường tuyên truyền, phổ biến pháp luật theo hướng đa dạng, phù hợp với từng địa bàn.

Các hình thức được triển khai gồm tuyên truyền qua hệ thống loa truyền thanh, mạng xã hội, pa-nô, tờ rơi, hình ảnh, phóng sự và các clip ngắn. Trong 9 tháng qua, lực lượng Kiểm lâm đã phối hợp với chính quyền cơ sở tổ chức 527 cuộc tuyên truyền tại các xã, bản về công tác bảo vệ rừng và PCCCR, với 38.853 lượt người nghe; tổ chức ký cam kết bảo vệ rừng, PCCCR với 5.150 chủ rừng. Cùng với đó, lực lượng chức năng triển khai 565 đợt tuần tra tại các ban quản lý rừng đặc dụng, rừng phòng hộ và khu bảo tồn; phát 1.055 tờ rơi, thực hiện 9.383 lượt tuyên truyền lưu động bằng loa phát thanh tại các xã, bản, tiểu khu.

Bên cạnh tuyên truyền, công tác tuần tra, kiểm tra, phát hiện và xử lý các hành vi vi phạm quy định về quản lý, bảo vệ rừng được tăng cường, lực lượng Kiểm lâm đã kiểm tra, phát hiện, lập hồ sơ xử lý 181 vụ vi phạm (giảm 9 vụ so với cùng kỳ năm 2025); tổng số tiền phạt thu nộp ngân sách nhà nước trên 3.6 tỷ đồng./.

Nguồn: Nâng cao năng lực ứng phó với cháy rừng trong mùa khô