Huyện Đức Cơ có nhiều lợi thế về khí hậu, thổ nhưỡng để phát triển cây ăn quả, nhất là cây sầu riêng. Vì vậy, những năm gần đây, người dân trên địa bàn huyện đã mạnh dạn chuyển đổi những diện tích cây điều, hồ tiêu kém hiệu quả sang trồng sầu riêng.

Theo ông Nguyễn Quốc Tư-Trưởng phòng Nông nghiệp và PTNT huyện Đức Cơ: Toàn huyện có hơn 300 ha sầu riêng, trong đó, diện tích trồng thuần khoảng 170 ha. Sầu riêng được trồng tập trung tại các xã: Ia Kriêng, Ia Kla, Ia Pnôn, Ia Nan; cơ cấu giống gồm: Ri6, Monthong (Dona), Musang King; năng suất trung bình 20 tấn/ha.

Để phát triển sầu riêng bền vững hướng đến mục tiêu xuất khẩu, huyện đã hoàn thiện hồ sơ trình Cục Trồng trọt (Bộ Nông nghiệp và PTNT) đề nghị cấp mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói. Đồng thời, huyện đấu thầu lựa chọn nhà tư vấn để hoàn tất các thủ tục đề nghị Cục Sở hữu trí tuệ cấp văn bằng bảo hộ cho nhãn hiệu “Sầu riêng Đức Cơ”.

Huyện Đức Cơ hiện có hơn 300 ha sầu riêng. Ảnh: Lê Nam

Trang trại trồng sầu riêng quy mô khoảng 70 ha được gia đình ông Hoàng Văn Trọn (làng Hrang, xã Ia Kriêng) đầu tư sản xuất theo quy trình VietGAP và theo hướng hữu cơ. Ngoài ra, ông còn liên kết với các hộ dân trồng 30 ha sầu riêng. Ông Trọn cho biết: Trước đây, ông từng đi khắp Gia Lai, Đak Lak và nhiều tỉnh miền Đông Nam Bộ để thu mua sầu riêng bán cho các công ty xuất khẩu. Năm 2018, ông quyết định mua 10 ha đất tại xã Ia Kriêng để trồng sầu riêng giống Dona. Sau đó, cứ mỗi năm ông lại đầu tư mở rộng thêm diện tích trồng sầu riêng. Dự kiến năm 2023, khoảng 20 ha sầu riêng trồng năm 2018, 2019 cho thu bói, sản lượng ước đạt 150 tấn.

“Để sản phẩm sầu riêng đạt tiêu chuẩn xuất khẩu, tôi phải tuyển chọn rất kỹ nguồn giống. Đồng thời, tôi ứng dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật canh tác theo hướng hữu cơ sinh học để sản phẩm đạt chất lượng hơn”-ông Trọn chia sẻ.

Còn ông Nguyễn Anh Hào-Chủ tịch Hội Nông dân thị trấn Chư Ty kiêm Tổ phó Tổ liên kết sản xuất sầu riêng Đức Cơ thì thông tin: Hiện nay, người dân thị trấn cũng đang đầu tư phát triển mạnh cây ăn quả với diện tích hơn 100 ha, chủ yếu là sầu riêng. Riêng Tổ liên kết sản xuất sầu riêng Đức Cơ có 22 hộ canh tác khoảng 30 ha.

“Định kỳ hàng tháng, hàng quý, tổ sinh hoạt để trao đổi kinh nghiệm trồng, chăm sóc và tiêu thụ sầu riêng. Ngoài ra, chúng tôi đã lập nhóm Zalo để các thành viên tiện trao đổi với nhau về kinh nghiệm trồng, chăm sóc sầu riêng, nhất là khi cây có biểu hiện bệnh khác thường. Ngoài ra, tổ liên kết thuê tư vấn hướng dẫn kỹ thuật phòng trừ bệnh, chế độ chăm sóc để cây sầu riêng đậu quả cao. Đến nay, chúng tôi đã làm xong hồ sơ đề nghị Cục Trồng trọt cấp mã số vùng trồng. Khi được cấp mã số vùng trồng, chúng tôi sẽ liên kết với doanh nghiệp xuất khẩu sầu riêng”-ông Hào chia sẻ.

Ông Hoàng Văn Trọn (làng Hrang, xã Ia Kriêng) chăm sóc sầu riêng. Ảnh: Lê Nam

Trong Đề án tái cơ cấu ngành nông nghiệp theo hướng nâng cao giá trị gia tăng và phát triển bền vững đến năm 2025, định hướng đến năm 2030, huyện Đức Cơ dự kiến đến năm 2025 mở rộng diện tích sầu riêng lên khoảng 500 ha và đến năm 2030 là 700 ha trên cơ sở chuyển đổi diện tích cây công nghiệp kém hiệu quả hoặc trồng xen trong vườn cà phê, hồ tiêu. Đồng thời, huyện tập trung đổi mới hình thức tổ chức sản xuất nông nghiệp theo chuỗi giá trị; phát triển mạnh các mô hình liên kết sản xuất-tiêu thụ nông sản thông qua hợp đồng kinh tế giữa nông dân và doanh nghiệp, hợp tác xã, tổ hợp tác. Thực hiện đề án này, cuối năm 2022, UBND huyện Đức Cơ và Hợp tác xã Nông sản xuất khẩu Bắc Tây Nguyên đã ký bản ghi nhớ hợp tác, liên kết sản xuất, thu mua sản phẩm sầu riêng trên địa bàn.

Ông Hoàng Văn Trọn-Giám đốc Hợp tác xã-cho biết: Hợp tác xã có năng lực thu mua hơn 2.000 tấn sầu riêng/năm. Hiện tại, Hợp tác xã đã đầu tư xây dựng hệ thống xưởng sơ chế và kho đông lạnh bảo quản sầu riêng phục vụ xuất khẩu. Đồng thời, Hợp tác xã đã làm xong hồ sơ đề nghị Cục Trồng trọt cấp 5 mã số vùng trồng sầu riêng, 1 mã số cơ sở đóng gói và hoàn thiện hồ sơ đề nghị cấp chứng nhận sản xuất sầu riêng đạt tiêu chuẩn VietGAP.

Trao đổi với P.V, ông Trần Ngọc Phận-Phó Chủ tịch UBND huyện Đức Cơ-thông tin: Ủy ban nhân dân huyện chỉ đạo Phòng Nông nghiệp và PTNT, UBND các xã, thị trấn đẩy mạnh việc hỗ trợ các hợp tác xã, tổ hợp tác và người dân xây dựng mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói, tem truy xuất nguồn gốc cho sản phẩm sầu riêng trên địa bàn; tăng cường tuyên truyền, phổ biến cho người dân về liên kết sản xuất theo Nghị quyết số 02-NQ/HU của Ban Chấp hành Đảng bộ huyện về xây dựng các dự án liên kết sản xuất gắn với tiêu thụ sản phẩm nông nghiệp giai đoạn 2021-2025.

Tùy vào tình hình thực tế, UBND các xã, thị trấn chỉ đạo mỗi thôn, làng hoặc cả xã hình thành 1 chuỗi liên kết sản xuất sầu riêng có diện tích từ 10 ha trở lên gắn với các nông hội, tổ sản xuất hoặc hợp tác xã. Ủy ban nhân dân huyện cũng giao Phòng Nông nghiệp và PTNT tham mưu tổ chức ký kết liên kết sản xuất với các doanh nghiệp sản xuất, chế biến và xuất khẩu sầu riêng, trong đó ưu tiên các doanh nghiệp lớn, có kinh nghiệm xuất khẩu sầu riêng chính ngạch và có năng lực, uy tín trên thị trường.

“Năm 2023, huyện thực hiện việc điều tra đánh giá chất lượng đất đai, lập bản đồ thổ nhưỡng, nông hóa, thích nghi đất đai trên địa bàn với cây sầu riêng. Triển khai Dự án liên kết phát triển vùng nguyên liệu sản xuất sầu riêng phục vụ xuất khẩu trên địa bàn huyện, trong đó xây dựng nhãn hiệu chứng nhận “Sầu riêng Đức Cơ”; xây dựng mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói hướng đến xuất khẩu theo đường chính ngạch”-Phó Chủ tịch UBND huyện Đức Cơ thông tin thêm.

Nguồn: Đức Cơ ưu tiên xây dựng nhãn hiệu sầu riêng