Trên những cánh đồng thuộc các thôn Quyết Thắng, Bản Phố, xen giữa ruộng lúa, nương ngô là những bãi mía xanh tốt và các ruộng ớt sai trĩu quả. Đang chăm sóc ruộng ớt của gia đình, chị Triệu Thị Thu, ở thôn Quyết Thắng, cho biết: Gia đình tham gia mô hình trồng ớt xuất khẩu theo chuỗi liên kết gần 5 năm nay. Thời gian đầu gặp không ít khó khăn do thiếu kinh nghiệm, song nhờ được doanh nghiệp và ngành chuyên môn hướng dẫn kỹ thuật, cây ớt phát triển ổn định. Vụ này, sản lượng ớt dự kiến đạt gần 2 tấn.

Theo hợp đồng liên kết, doanh nghiệp cung cấp giống, hỗ trợ kỹ thuật và bao tiêu sản phẩm với giá từ 10.000 đồng/kg trở lên. Sau khi trừ chi phí, gia đình thu lãi gần 50 triệu đồng mỗi vụ.

Xác định ớt là cây trồng chủ lực, phù hợp với điều kiện thổ nhưỡng và có doanh nghiệp liên kết bao tiêu sản phẩm, xã Tân Kỳ duy trì diện tích trên 10ha mỗi năm. Địa phương thường xuyên phối hợp với doanh nghiệp và ngành chuyên môn hướng dẫn người dân áp dụng quy trình kỹ thuật trong sản xuất.

Theo đánh giá, tổng chi phí đầu tư cho 1 sào ớt Bắc Bộ khoảng 690 nghìn đồng, năng suất đạt từ 800-1.000 kg/sào. Với giá thu mua dự kiến khoảng 10.000 đồng/kg, sau khi trừ chi phí, người trồng có thể thu lãi trên 7,3 triệu đồng/sào.

Sau sáp nhập đơn vị hành chính, xã Tân Kỳ có thêm dư địa để mở rộng các vùng sản xuất tập trung. Bên cạnh cây ớt, địa phương xác định nhiều cây trồng, vật nuôi chủ lực nhằm phát huy lợi thế từng vùng. Trong đó, cây mơ được trồng hơn 420ha, tập trung tại các thôn Nà Nguộc, Cao Kỳ, Quyết Thắng..., mỗi năm mang lại doanh thu gần 30 tỷ đồng.

Cây gừng được phát triển trên 25ha tại các thôn Tân Sơn, Nặm Dất, đạt giá trị trên 6 tỷ đồng/năm. Cây khoai môn có diện tích hơn 22ha, cho thu nhập gần 6 tỷ đồng/năm. Cùng với đó là các mô hình chăn nuôi gà quy mô trang trại, góp phần đa dạng hóa sinh kế, nâng cao thu nhập cho người dân.

Để nâng cao hiệu quả sản xuất, xã đã ban hành nghị quyết chuyên đề về phát triển nông nghiệp hàng hóa gắn với xây dựng nông thôn mới; đồng thời phối hợp với ngành chuyên môn tổ chức tập huấn, chuyển giao khoa học - kỹ thuật trong trồng, chăm sóc, sơ chế và bảo quản nông sản.

Song song với phát triển các mô hình liên kết, Tân Kỳ chú trọng phát triển kinh tế tập thể. Hiện, trên địa bàn có 7 hợp tác xã nông nghiệp, xây dựng được 7 sản phẩm OCOP đạt từ 3 sao trở lên, trong đó có 2 sản phẩm chế biến từ quả mơ.

Ông Bùi Nguyên Quỳnh, Phó Chủ tịch UBND xã Tân Kỳ, cho biết: Ngoài những cây trồng đã hình thành vùng sản xuất tập trung, thời gian tới, địa phương sẽ thử nghiệm một số mô hình mới như cây hồng không hạt, hồng tre, cây dược liệu... Các mô hình đều được định hướng phát triển gắn với liên kết sản xuất và tiêu thụ nhằm bảo đảm tính bền vững.

Việc lựa chọn đúng cây trồng, vật nuôi phù hợp với điều kiện tự nhiên, kết hợp hỗ trợ kỹ thuật và liên kết tiêu thụ đã tạo chuyển biến tích cực trong phát triển kinh tế nông nghiệp của địa phương. Nhờ đó, công tác giảm nghèo đạt nhiều kết quả đáng ghi nhận. Hết năm 2025, xã có 110 hộ thoát nghèo và 69 hộ thoát cận nghèo. Năm 2026, địa phương đặt mục tiêu tiếp tục giảm 120 hộ nghèo và hộ cận nghèo.

Thực tiễn tại Tân Kỳ cho thấy, phát triển đa dạng các mô hình sản xuất gắn với lợi thế địa phương không chỉ tạo việc làm, nâng cao thu nhập mà còn góp phần thay đổi tư duy sản xuất của người dân theo hướng hàng hóa, bền vững, góp phần nâng cao chất lượng đời sống và xây dựng nông thôn mới trong giai đoạn tới.

Nguồn: Phát triển nông nghiệp hàng hóa ở Tân Kỳ